Voor u ligt de Programmabegroting 2027, de laatste begroting van deze bestuursperiode. Het is een begroting die vooruitkijkt. Veel van wat de afgelopen jaren in gang is gezet, krijgt pas de komende jaren zijn volle betekenis.
Nederland zoekt ruimte
Nederland loopt steeds vaker vast in zijn eigen succes. Er komen meer mensen en meer bedrijven bij, op hetzelfde aantal vierkante kilometers. Ondernemers wachten op stroom, nieuwe wijken op drinkwater en infrastructuur. Opgaven raken verdeeld over steeds meer beleidsterreinen, regels, geldstromen en bestuurslagen. Wat Nederland wil, is bekend. De vraag is waar en hoe het nog kan.
Van uitvoeringslocatie naar ontwikkelomgeving
Lange tijd werd Flevoland vooral gezien als de plek waar werd uitgevoerd wat elders was bedacht. Vergeleken met andere regio’s viel op wat Flevoland níet had. Deze bestuursperiode hebben wij die blik bewust omgedraaid. De vraag is niet wat Flevoland mist, maar waarvoor Flevoland beter is toegerust dan de rest van Nederland. Flevoland heeft ruimte om te ontwikkelen, en het vermogen om te verbinden wat elders afzonderlijk wordt georganiseerd. Flevoland is niet de uitvoeringslocatie van Nederland, maar de ontwikkelomgeving van Nederland.
Dat is geen voornemen meer. Het blijkt uit besluiten die de koers van Flevoland voor decennia bepalen. Die besluiten zijn er mede gekomen doordat Flevoland zelf het initiatief nam, vraagstukken anders neerzette en zich assertiever opstelde. Defensie komt met een kazerne naar Zeewolde en stationeert de F-35 op Lelystad Airport. Het kabinet heeft besloten de knoop door te hakken rond de openstelling van Lelystad Airport. ASM investeert in Almere in onderzoek en ontwikkeling: het startpunt van een hightech-ecosysteem met de beoogde ontwikkeling van het Institute for Advanced Materials and Metrology (IAMM) onder leiding van TNO. Bij netcongestie heeft Flevoland sterk geïnvesteerd in kennis en relaties met alle betrokkenen met als resultaat dat het netgebied Flevoland-Gelderland-Utrecht is opgedeeld, zodat lokale oplossingen kunnen worden ingezet. Met onze economische clusteraanpak bouwen wij gericht voort op wat Flevoland onderscheidt.
Partnerschap met het Rijk
Op het Flevoland Event van 8 september jl. hebben de provincie, de zes Flevolandse gemeenten en Waterschap Zuiderzeeland het kabinet samen een partnerschap aangeboden. Geen deal waarin Flevoland iets levert en het Rijk daar iets tegenover zet, maar een langjarige samenwerking tussen overheden die dezelfde samenleving dienen. Met gedeelde doelen richting 2050, vaste afspraken over hoe we samenwerken en concrete maatregelen die per periode kunnen meebewegen. Het Rijk brengt ambitie, investeringskracht en regelgeving; Flevoland brengt ruimte, samenhang en uitvoeringskracht.
Het partnerschap richt zich eerst op vier domeinen waar de kracht van Flevoland en de grote Nederlandse opgaven samenkomen: ruimte en wonen, landbouw en voedsel, hightech, defensie en luchtvaart, en energie. Daarin ligt onze belofte: Flevoland verbindt wat Nederland vaak afzonderlijk probeert op te lossen.
Wat deze begroting doet
Groei is geen doel op zich. Wie in Flevoland komt werken, heeft ook een huis nodig, een school en een huisarts. Een ondernemer heeft stroom nodig, een nieuwe wijk drinkwater. Inwoners en bedrijven zien geen bestuurslagen; zij willen weten of het kan. Deze begroting richt zich daarom op wat groei mogelijk én leefbaar maakt.
Met de Sociale Agenda zorgen wij ervoor dat groei merkbaar wordt in de kwaliteit van leven. Met de vaststelling van de Omgevingsvisie in 2027 leggen wij vast hoe Flevoland zich richting 2050 ontwikkelt, in evenwicht tussen wonen, werken, landbouw, natuur, water en leefbaarheid.
Een fundament dat verder reikt
Ook financieel ligt er een stevige basis. De herverdeling van het provinciefonds is grotendeels ingepast, waardoor er meer zekerheid is over onze structurele inkomsten. Zo kunnen wij de ambities van deze bestuursperiode waarmaken én laten wij bewust ruimte achter voor het volgende provinciebestuur, via geoormerkte middelen en vrije ruimte in de begroting.
Een nieuw college zal eigen keuzes maken, en dat hoort zo. Maar het fundament dat nu ligt, reikt verder dan één bestuursperiode. Het is een basis waarin velen zich herkennen: een sterk Flevoland, voor inwoners, bedrijven en Nederland. Niemand weet precies hoe Nederland er in 2040 uitziet. Daarom leggen wij de toekomst niet vast, maar organiseren wij het vermogen om haar te maken. Tachtig jaar geleden maakten mensen in de polder land voor de generatie na hen. Nu ontwikkelen wij deze provincie voor de volgende generatie.
Van, voor en door Flevolanders. Flevoland voor Nederland, Nederland door Flevoland.