Home | Bijlagen | Begroting 2027

A. Verwerking Perspectiefnota 2027-2030

1.a Financiële verwerking Perspectiefnota 2027-2030

Onderwerpen perspectiefnota per programmaonderdeel	2027	2028	2029	2030
1.1 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap	323	278	215	215
111130 Omgevingswet	125	125	125	125
PN27 Ontwikkeling Omgevingslab	125	125	125	125
111140 Samenwerking MRA / Regio Zwolle	90	90	90	90
PN27 Voortzetten samenwerking - Regio Zwolle	90	90	90	90
111170 Geo-informatie ruimte	108	63	-	-
FP - Prognose provinciefonds op basis van Septembercirculaire 2025	108	63	-	-
2.2 Natuur	100	100	100	100
221240 Oostvaardersplassen flora en fauna	100	100	100	100
Versterking monitoring Oostvaardersplassen	100	100	100	100
4.2 Cultuur en erfgoed	145	145	145	145
422130 Kwaliteitsborging erfgoed in regio	145	145	145	145
Toekomstplan bestemming Unesco Werelderfgoed Schokland	145	145	145	145
7.1 Bestuur	140	140	140	140
712130 (Inter)nationale Samenwerkingsverbanden	40	40	40	40
Versterking kwaliteit openbaar bestuur	40	40	40	40
712200 Bestuurlijke vernieuwing	200	200	200	200
Versterking kwaliteit openbaar bestuur	200	200	200	200
713120 Representatie	-100	-100	-100	-100
Versterking kwaliteit openbaar bestuur	-100	-100	-100	-100
8.1 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien	-2.283	-2.238	-2.175	-2.175
811120 AU Algemene uitkering	-312	9.528	9.418	-1.804
FP - Prognose provinciefonds op basis van Septembercirculaire 2025	-312	9.528	9.418	-1.804
811121 Decentralisatie uitkeringen	-5.332	-6.593	-6.530	-
FP - Prognose provinciefonds op basis van Septembercirculaire 2025	-5.332	-6.593	-6.530	-
812120 Loon- en prijsontwikkeling	1.509	138	44	-448
FP - Stelpost 'Loon- en prijscompensatie 2026'	1.509	138	44	-448
812130 Stelpost nieuw beleid	2.252	-4.910	-4.207	1.577
FP - Doorschuiven oormerk MSNF in stelpost NB	-	-	-	-
FP - Oormerk 'Nieuwe bestuursperiode'	-	-	-	-
FP - Prognose provinciefonds op basis van Septembercirculaire 2025	5.536	-2.998	-2.888	1.804
FP - Stelpost 'Financiering'	-	-	500	1.100
FP - Stelpost 'Loon- en prijscompensatie 2026'	-1.509	-138	-44	448
FP - Stelpost 'Onzekerheden'	400	400	400	400
Kapitaallasten IV	-375	-375	-375	-375
MJOP Batavialand/HFA 2027-2031	-280	-280	-280	-280
MJOP Provinciehuis 2027-2031	-110	-110	-110	-110
MJOP Vestigingen 2027-2031	-410	-410	-410	-410
Oormerk 'Nieuw bestuur' - inzet voor claims PPN2027-2030	-	-	-	-
PN27 Ontwikkeling Omgevingslab	-125	-125	-125	-125
PN27 Voortzetten samenwerking - Regio Zwolle	-90	-90	-90	-90
Toekomstplan bestemming Unesco Werelderfgoed Schokland	-145	-145	-145	-145
Versterking kwaliteit openbaar bestuur	-140	-140	-140	-140
Versterking monitoring Oostvaardersplassen	-100	-100	-100	-100
Weerbare provincie (SOC - Security operations center)	-400	-400	-400	-400
812140 Stelpost onzekerheden	-400	-400	-400	-400
FP - Stelpost onzekerheden	-400	-400	-400	-400
812200 Stelpost financiering	-	-	-500	-1.100
FP - Stelpost financiering	-	-	-500	-1.100
8.2 Bedrijfsvoering	1.575	1.575	1.575	1.575
823070 NJO provinciehuis	50	50	50	50
MJOP Provinciehuis 2027-2031	50	50	50	50
823080 NJO Vestigingen	150	150	150	150
MJOP vestigingen 2027-2031	150	150	150	150
823090 NJO NLE	160	160	160	160
MJOP Batavialand/HFA 2027-2031	160	160	160	160
823110 Onderhoud gebouw en installaties	60	60	60	60
MJOP Provinciehuis 2027-2031	60	60	60	60
823270 NLE	120	120	120	120
MJOP Batavialand/HFA 2027-2031	120	120	120	120
823280 Vestigingen	260	260	260	260
MJOP vestigingen 2027-2031	260	260	260	260
824050 Kapitaallasten	375	375	375	375
Kapitaallasten IV	375	375	375	375
824140 IenA plan	400	400	400	400
Weerbare provincie (SOC - Security operations center)	400	400	400	400
9.1 Reserves	-	-	-	-
911150 B009 Brede Bestemmingsreserve	-14.000	-	-	-
Bijstellen PMR - Perspectiefnota 2027-2030	-14.000	-	-	-
Hightech ecosysteem en IAMM	-	-	-	-
Implementatie cultuureducatie in het MBO	-	-	-	-
Investeringskrediet Het Flevolands Archief	-	-	-	-
MJOP vestigingen 2027-2031	-	-	-	-
Oormerk 'Toekomstbestendige energie en klimaat'	-	-	-	-
911300 B037 Mobiliteit	14.000	-	-	-
Bijstellen PMR - Perspectiefnota 2027-2030	14.000	-	-	-
Eindtotaal	-	-	-	-
				x € 1.000

1.b Moties en amendementen

Tijdens de behandeling van de Perspectiefnota 2027-2030 in de vergadering van PS van 1 juli 2026 zijn drie amendementen en negen moties aangenomen. Hieronder is de inhoud van de aangenomen amendementen en moties toegelicht.

Amendement C - Water en Bodem medebepalend

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: De tekst bij onderdelen a. en b. in het oorspronkelijke beslispunt blijven gehandhaafd. Dit is in het nieuwe beslispunt 2 aangeduid met: -De perspectiefnota 2027-2030 vast te stellen, met dien verstande dat de inleiding van “6 Robuust polderraamwerk” als volgt is gewijzigd, “Het robuuste polderraamwerk vormt het natuurlijke fundament onder de ontwikkeling van Flevoland en is geen randvoorwaarde achteraf, maar een natuurlijk kader voor ruimtelijke, economische en maatschappelijke keuzes. Ontwikkelingen in het landelijk gebied, de energietransitie en digitalisering worden vanuit dit fundament vormgegeven. De centrale vraag binnen deze pijler, zoals geformuleerd in de Strategische Agenda Flevoland, is hoe bodem, water en biodiversiteit medebepalend kunnen zijn voor de verdere ontwikkeling van de provincie.” 2. De aangepaste perspectiefnota als kader te hanteren voor de programmabegroting 2027 en de daarin op te nemen meerjarenraming, waarbij:(…). Constaterende dat: - De inleiding van hoofdstuk “6 Robuust polderraamwerk” in de Perspectiefnota de indruk kan geven dat water en bodem een sturend kader zijn en water leidend is voor verdere ontwikkeling van de provincie; − In paragraaf 6.1 Samenhang met de transitie-opgaven wordt aangegeven dat water en bodem medebepalend zijn. Overwegende dat: - Water en bodem niet sturend en leidend maar medebepalend zijn voor de provincie Flevoland. − Het schrappen van de inleiding in hoofdstuk “6 Robuust polderraamwerk”, de indruk kan wegnemen dat water en bodem sturend en/of leidend zijn.	Niet van toepassing.	Met de voorgestelde tekstwijziging heeft PS ingestemd. De tekst zal vervolgens ook in het waterprogramma van de provincie zo worden opgenomen.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
De tekst bij onderdelen a. en b. in het oorspronkelijke beslispunt blijven gehandhaafd. Dit is in het nieuwe beslispunt 2 aangeduid met:
-De perspectiefnota 2027-2030 vast te stellen, met dien verstande dat de inleiding van “6 Robuust polderraamwerk” als volgt is gewijzigd, “Het robuuste polderraamwerk vormt het natuurlijke fundament onder de ontwikkeling van Flevoland en is geen randvoorwaarde achteraf, maar een natuurlijk kader voor ruimtelijke, economische en maatschappelijke keuzes. Ontwikkelingen in het landelijk gebied, de energietransitie en digitalisering worden vanuit dit fundament vormgegeven. De centrale vraag binnen deze pijler, zoals geformuleerd in de Strategische Agenda Flevoland, is hoe bodem, water en biodiversiteit medebepalend kunnen zijn voor de verdere ontwikkeling van de provincie.” 2. De aangepaste perspectiefnota als kader te hanteren voor de programmabegroting 2027 en de daarin op te nemen meerjarenraming, waarbij:(…).

Constaterende dat:
- De inleiding van hoofdstuk “6 Robuust polderraamwerk” in de Perspectiefnota de indruk kan geven dat water en bodem een sturend kader zijn en water leidend is voor verdere ontwikkeling van de provincie; − In paragraaf 6.1 Samenhang met de transitie-opgaven wordt aangegeven dat water en bodem medebepalend zijn.

Overwegende dat:
- Water en bodem niet sturend en leidend maar medebepalend zijn voor de provincie Flevoland. − Het schrappen van de inleiding in hoofdstuk “6 Robuust polderraamwerk”, de indruk kan wegnemen dat water en bodem sturend en/of leidend zijn.

Niet van toepassing.

Met de voorgestelde tekstwijziging heeft PS ingestemd. De tekst zal vervolgens ook in het waterprogramma van de provincie zo worden opgenomen.

Amendement F - Monitoring Oostvaardersplassen

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: De tekst van beslispunt(en), zijnde i. Versterking monitoring Oostvaardersplassen aan te vullen met: 1. a. i. de kosten ‘versterking monitoring Oostvaardersplassen’ voor maximaal 5 jaar (€500.000,-) incidenteel te dekken uit het onbestemde deel van de brede bestemmingsreserve – na deze 5 jaar wordt de effectiviteit geëvalueerd en het advies met de evaluatie wordt ter besluitvorming aan PS aangeboden. Constaterende dat: - het beheersplan Oostvaardersplassen (OVP) leidend is voor beheer van OVP; − op 14 januari ‘Review beleidskader beheer Oostvaardersplassen’ aan de commissie is voorgelegd; − de review aanbeveling doet voor monitoring. Overwegende dat: - het monitoren van het beheersplan onderdeel is van de reguliere beheerstaken/middelen OVP; − met het verbeteren van de monitoring eenmalige aanloopkosten gepaard gaan; − de aanloopkosten initieel gefinancierd kunnen worden; − de monitoringskosten voor een tijdelijke periode van maximaal 5 jaar worden gedekt; − in een tijd van financiële krapte keuzes worden gemaakt; inzet van incidentele of structurele middelen; − de monitoring binnen de periode van 5 jaar geëvalueerd wordt; − na evaluatie de effecten worden beoordeeld en wijze van inzet aan PS wordt voorgelegd.	Nog niet van toepassing.	Met de beschikbare middelen wordt ingezet op een samenhangend monitoringsprogramma programma voor de Oostvaardersplassen voor de periode 2027 tot en met 2031. De uitkomsten van het monitoringsprogramma zullen betrokken en gebruikt worden bij de volgende wetenschappelijke review. Het monitoringsprogramma richt zich onder andere op: • Vogels; • Waterpeil; • Vegetatiestructuur; • Voedselaanbod grote grazers (grassen en kruiden); • Beschikbaarheid van voedsel voor vogels etc. (zoals insecten, vissen en muizen), vanuit de voedselpiramide-gedachte.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
De tekst van beslispunt(en), zijnde i. Versterking monitoring Oostvaardersplassen aan te vullen met:
1. a. i. de kosten ‘versterking monitoring Oostvaardersplassen’ voor maximaal 5 jaar (€500.000,-) incidenteel te dekken uit het onbestemde deel van de brede bestemmingsreserve – na deze 5 jaar wordt de effectiviteit geëvalueerd en het advies met de evaluatie wordt ter besluitvorming aan PS aangeboden.

Constaterende dat:
- het beheersplan Oostvaardersplassen (OVP) leidend is voor beheer van OVP;
− op 14 januari ‘Review beleidskader beheer Oostvaardersplassen’ aan de commissie is voorgelegd;
− de review aanbeveling doet voor monitoring.

Overwegende dat:
- het monitoren van het beheersplan onderdeel is van de reguliere beheerstaken/middelen OVP;
− met het verbeteren van de monitoring eenmalige aanloopkosten gepaard gaan;
− de aanloopkosten initieel gefinancierd kunnen worden;
− de monitoringskosten voor een tijdelijke periode van maximaal 5 jaar worden gedekt;
− in een tijd van financiële krapte keuzes worden gemaakt; inzet van incidentele of structurele middelen;
− de monitoring binnen de periode van 5 jaar geëvalueerd wordt;
− na evaluatie de effecten worden beoordeeld en wijze van inzet aan PS wordt voorgelegd.

Nog niet van toepassing.

Met de beschikbare middelen wordt ingezet op een samenhangend monitoringsprogramma programma voor de Oostvaardersplassen voor de periode 2027 tot en met 2031.
De uitkomsten van het monitoringsprogramma zullen betrokken en gebruikt worden bij de volgende wetenschappelijke review.

Het monitoringsprogramma richt zich onder andere op:
• Vogels;
• Waterpeil;
• Vegetatiestructuur;
• Voedselaanbod grote grazers (grassen en kruiden);
• Beschikbaarheid van voedsel voor vogels etc. (zoals insecten, vissen en muizen), vanuit de voedselpiramide-gedachte.

Amendement M - Geen provinciale koppen op Europese en nationale doelen

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Constaterende dat: - In de Perspectiefnota op pagina 15 wordt gesproken over een ‘samenwerking met het Rijk” al het gaat om vaststellen van doelen op het gebied van natuur, stikstof, CO2 en water; - in de Perspectiefnota op pagina 15 wordt gesteld dat de Europese Natuurherstelverordening onderdeel van samenwerking is; - Bij behandeling van deze Perspectiefnota de Europese Natuurherstelverordening van augustus 2024 geldt; - Bij behandeling van deze Perspectiefnota het Nederlandse aandeel in de vorm van een (rijks)Natuurplan in de maak is en hiervan een eerste opzet voor september 2026 aangeleverd moet zijn bij Europa; - De Nederlandse overheid geneigd is Nederlandse koppen op Brussels beleid te zetten. Overwegende dat: - De Nederlandse overheid werkt vanuit landelijke doelen; - landelijke doelen overwegend niet inzetten op maatwerk; - maatwerk voor Flevoland wel wenselijk, misschien zelfs wel noodzakelijk is; - doelbereik mogelijk is middels kennis en ervaring; wij ons als provincie Flevoland bij de wet moeten committeren aan Nederlands beleid, zelfs als dit scherper is ingezet dan het (moeder) beleid vanuit Europa; - in het coalitie akkoord staat opgenomen dat wij geen Flevolandse koppen op landelijk beleid zetten. De tekst van beslispunt(en), zijnde 1 te vervangen door: De Perspectiefnota 2027-2030 vast te stellen, met dien verstande dat op pagina 15 van de Perspectiefnota in de eerste alinea de zin ‘Met het Rijk werken we verder aan het vaststellen van de doelen voor natuur, stikstof, CO2 en water, per gebied waarbij ook de natuurherstelverordening betrokken is’, gewijzigd wordt in: ‘Met het Rijk werken we verder aan het vaststellen van de doelen voor natuur, stikstof, CO2 en water, per gebied waarbij ook de Europese natuurherstelverordening uit 2024 bij betrokken is. Een concept van de Nederlandse vertaling van deze Europese natuurherstelverordening, het Natuurplan, dient voor september 2026 klaar te zij. Definitieve vaststelling en verwerking in de Nederlandse wet volgt in september 2027). Flevoland zal, ook nadat, de Nederlandse vertaling van de verordening is verwerkt in het Nederlands vastgestelde Natuurplan (1 september 2027), geen verder strekkende maatregelen dan de geldende verordening opnemen in haar provinciaal beleid met als uitgangspunt, de Haagse minima is de Flevolandse maxima’; en als kader te hanteren voor de programmabegroting 2027, waarbij:	Niet van toepassing.	Met de beschikbare middelen wordt uitvoering gegeven aan de provinciale inzet ten aanzien van de Europese Natuurherstelverordening uit 2024 en de verdere uitwerking daarvan in het Nederlandse Natuurplan. Daarbij wordt uitgegaan van een gebiedsgerichte benadering voor natuur, stikstof, CO ₂ en water, in samenwerking met het Rijk. Bij de verdere uitwerking van provinciaal beleid geldt als uitgangspunt dat geen verdergaande maatregelen worden opgenomen dan voortvloeien uit de geldende Europese Natuurherstelverordening en de daaruit volgende Nederlandse wettelijke verplichtingen. Hierbij wordt ingezet op een aanpak die aansluit bij de specifieke situatie en opgaven in Flevoland. De ontwikkeling van het 'Nederlandse Natuurplan' wordt gevolgd en betrokken bij de verdere beleidsvorming. Zodra de landelijke uitwerking definitief is vastgesteld en verwerkt in wet- en regelgeving, zal worden bezien welke consequenties dit heeft voor het provinciale beleid en de uitvoering daarvan.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Constaterende dat:
- In de Perspectiefnota op pagina 15 wordt gesproken over een ‘samenwerking met het Rijk” al het gaat om vaststellen van doelen op het gebied van natuur, stikstof, CO2 en water;
- in de Perspectiefnota op pagina 15 wordt gesteld dat de Europese Natuurherstelverordening onderdeel van samenwerking is;
- Bij behandeling van deze Perspectiefnota de Europese Natuurherstelverordening van augustus 2024 geldt;
- Bij behandeling van deze Perspectiefnota het Nederlandse aandeel in de vorm van een (rijks)Natuurplan in de maak is en hiervan een eerste opzet voor september 2026 aangeleverd moet zijn bij Europa;
- De Nederlandse overheid geneigd is Nederlandse koppen op Brussels beleid te zetten.

Overwegende dat:
- De Nederlandse overheid werkt vanuit landelijke doelen;
- landelijke doelen overwegend niet inzetten op maatwerk;
- maatwerk voor Flevoland wel wenselijk, misschien zelfs wel noodzakelijk is;
- doelbereik mogelijk is middels kennis en ervaring; wij ons als provincie Flevoland bij de wet moeten committeren aan Nederlands beleid, zelfs als dit scherper is ingezet dan het (moeder) beleid vanuit Europa;
- in het coalitie akkoord staat opgenomen dat wij geen Flevolandse koppen op landelijk beleid zetten.

De tekst van beslispunt(en), zijnde 1 te vervangen door:
De Perspectiefnota 2027-2030 vast te stellen, met dien verstande dat op pagina 15 van de Perspectiefnota in de eerste alinea de zin ‘Met het Rijk werken we verder aan het vaststellen van de doelen voor natuur, stikstof, CO2 en water, per gebied waarbij ook de natuurherstelverordening betrokken is’, gewijzigd wordt in: ‘Met het Rijk werken we verder aan het vaststellen van de doelen voor natuur, stikstof, CO2 en water, per gebied waarbij ook de Europese natuurherstelverordening uit 2024 bij betrokken is. Een concept van de Nederlandse vertaling van deze Europese natuurherstelverordening, het Natuurplan, dient voor september 2026 klaar te zij.
Definitieve vaststelling en verwerking in de Nederlandse wet volgt in september 2027). Flevoland zal, ook nadat, de Nederlandse vertaling van de verordening is verwerkt in het Nederlands vastgestelde Natuurplan (1 september 2027), geen verder strekkende maatregelen dan de geldende verordening opnemen in haar provinciaal beleid met als uitgangspunt, de Haagse minima is de Flevolandse maxima’; en als kader te hanteren voor de programmabegroting 2027, waarbij:

Niet van toepassing.

Met de beschikbare middelen wordt uitvoering gegeven aan de provinciale inzet ten aanzien van de Europese Natuurherstelverordening uit 2024 en de verdere uitwerking daarvan in het Nederlandse Natuurplan. Daarbij wordt uitgegaan van een gebiedsgerichte benadering voor natuur, stikstof, CO ₂ en water, in samenwerking met het Rijk.
Bij de verdere uitwerking van provinciaal beleid geldt als uitgangspunt dat geen verdergaande maatregelen worden opgenomen dan voortvloeien uit de geldende Europese Natuurherstelverordening en de daaruit volgende Nederlandse wettelijke verplichtingen. Hierbij wordt ingezet op een aanpak die aansluit bij de specifieke situatie en opgaven in Flevoland.
De ontwikkeling van het 'Nederlandse Natuurplan' wordt gevolgd en betrokken bij de verdere beleidsvorming. Zodra de landelijke uitwerking definitief is vastgesteld en verwerkt in wet- en regelgeving, zal worden bezien welke consequenties dit heeft voor het provinciale beleid en de uitvoering daarvan.

Motie 15 - Sterker in Europa, sterker voor Flevoland

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: - De beeldvormende sessie (2 à 3 keer per jaar) over Europa uit te breiden met een oordeelsvormend agendering in de Statencommissie. Dit maakt het mogelijk om structurele afstemming en gedachtewisseling met de gedeputeerde(n) te organiseren; - 2. Provinciale Staten, bijvoorbeeld d.m.v. een peilen & toetsen sessie, specifieke aandachtspunten mee te kunnen geven voor een Europese prioriteitenagenda; - 3. Provinciale Staten voor Q1 2027 hierover te informeren. Constaterende dat: • Europese samenwerking en programma’s waardevolle kansen bieden voor de Flevolandse opgaven; • het voor Flevoland van belang is om zich tijdig en strategisch te positioneren binnen Europese ontwikkelingen en netwerken; • Europese subsidies grote kansen bieden voor onze provinciale opgaven; • de concurrentie tussen regio’s binnen Europa om deze middelen toeneemt volgens het artikel ‘Flevoland moet straks harder vechten voor Europese subsidies’ van Omroep Flevoland van 27 november 2025. Overwegende dat: • Overwegende dat de perspectiefnota richting geeft aan strategische keuzes en prioriteiten voor de komende jaren; • Provinciale Staten op dit moment beperkt betrokken zijn bij de strategische keuzes rond Europese prioriteiten; • een meer structurele afstemming tussen Provinciale Staten en het college kan bijdragen aan een scherpere positionering van Flevoland in Europa.	Niet van toepassing.	Provincie Flevoland blijft in 2027 actief inzetten op de benutting van Europese samenwerking, netwerken en subsidiemogelijkheden voor de Flevolandse opgaven. In lijn met motie 15 ‘Sterker in Europa, sterker voor Flevoland’ worden PS periodiek geïnformeerd over relevante Europese ontwikkelingen. Tevens wordt uitgewerkt hoe PS structureler betrokken kunnen worden om aandachtspunten mee te geven voor de Europese agenda. PS worden hierover vóór einde van het eerste kwartaal van 2027 geïnformeerd.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
- De beeldvormende sessie (2 à 3 keer per jaar) over Europa uit te breiden met een oordeelsvormend agendering in de Statencommissie. Dit maakt het mogelijk om structurele afstemming en gedachtewisseling met de gedeputeerde(n) te organiseren;
- 2. Provinciale Staten, bijvoorbeeld d.m.v. een peilen & toetsen sessie, specifieke aandachtspunten mee te kunnen geven voor een Europese prioriteitenagenda;
- 3. Provinciale Staten voor Q1 2027 hierover te informeren.

Constaterende dat:
• Europese samenwerking en programma’s waardevolle kansen bieden voor de Flevolandse opgaven;
• het voor Flevoland van belang is om zich tijdig en strategisch te positioneren binnen Europese ontwikkelingen en netwerken;
• Europese subsidies grote kansen bieden voor onze provinciale opgaven;
• de concurrentie tussen regio’s binnen Europa om deze middelen toeneemt volgens het artikel ‘Flevoland moet straks harder vechten voor Europese subsidies’ van Omroep Flevoland van 27 november 2025.

Overwegende dat:
• Overwegende dat de perspectiefnota richting geeft aan strategische keuzes en prioriteiten voor de komende jaren;
• Provinciale Staten op dit moment beperkt betrokken zijn bij de strategische keuzes rond Europese prioriteiten;
• een meer structurele afstemming tussen Provinciale Staten en het college kan bijdragen aan een scherpere positionering van Flevoland in Europa.

Niet van toepassing.

Provincie Flevoland blijft in 2027 actief inzetten op de benutting van Europese samenwerking, netwerken en subsidiemogelijkheden voor de Flevolandse opgaven.

In lijn met motie 15 ‘Sterker in Europa, sterker voor Flevoland’ worden PS periodiek geïnformeerd over relevante Europese ontwikkelingen. Tevens wordt uitgewerkt hoe PS structureler betrokken kunnen worden om aandachtspunten mee te geven voor de Europese agenda. PS worden hierover vóór einde van het eerste kwartaal van 2027 geïnformeerd.

Motie 16 - Waterbeschikbaarheid, het Waterlab in positie

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het College: - Om binnen de bestaande budgetten de benodigde financiële ruimte te zoeken voor het starten met het ‘vernieuwen van het concept Waterlab’, ter ondersteuning van initiatieven vanuit het Flevolandse bedrijfsleven. • Daarnaast onderzoek te doen binnen de eigen organisatie of het Waterlab een geschikte plek kan zijn om een centrale punt te worden op het gebied van: a. het mogelijk faciliteren van subsidie of fonds aanvragen in de toekomst, b. een effectieve (digitale) verzamel locatie voor kennisuitwisseling betreffende innovaties en behaalde resultaten, c. Het beleggen van bijeenkomsten gelinkt aan het waterdossier waar kennis, innovatie en middelen elkaar vinden kunnen. Constaterende dat: • Waterbeschikbaarheid een steeds groter probleem is; • Een groot-zakelijke drinkwateraansluiting in de NOP inmiddels niet meer mogelijk is voor bedrijven; • Dit de economische groei van onze provincie in de weg zit; • De provincie richting het bedrijfsleven heeft uitgesproken op korte termijn geen uitweg te zien in dit probleem; • De provincie richting het bedrijfsleven heeft uitgesproken dat het bedrijfsleven zelf aan zet is op dit dossier. Overwegende dat: • Waterbeschikbaarheid de nieuwe netcongestie is en dus een serieus probleem; • Er voor netcongestie binnen de begroting en de perspectiefnota wel gelden beschikbaar worden gesteld; • We als provincie moeten faciliteren en organiseren daar waar kan bij de aanpak van het waterbeschikbaarheid probleem • De provincie het waterlab heeft opgestart als centrale plek als het gaat over ondersteuning in de (drink)water transitie; • Het waterlab al ondersteund in de uitwerking van vervolgstappen met de Bedrijvenkring Urk, maar dit vanwege beperkte middelen minimaal is; • De ondersteuning vanuit het waterlab door Bedrijvenkring Urk als waardevol wordt beschouwd; • Het waterlab een veel grotere rol zou kunnen spelen in de (drink)water transitie als daar de middelen beschikbaar voor zouden zijn; • Het waterlab nu enkel een bijna onvindbare website is die bij de eerste ‘doorklik’ teruggeleid naar de website van de provincie.	Geen financiële consequenties.	Via het Waterlab werken we aan het verbinden van Industrie, bedrijven en kennispartners via een platform om waterbesparing en efficiënt watergebruik te stimuleren. We ondersteunen innovaties voor drinkwater en proceswater in de vorm van kennis, advies, vouchers en subsidie. Voor de tekstuele toelichting wordt ook verwezen naar programma ‘3.2 Gebiedsopgaven’.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het College:
- Om binnen de bestaande budgetten de benodigde financiële ruimte te zoeken voor het starten met het ‘vernieuwen van het concept Waterlab’, ter ondersteuning van initiatieven vanuit het Flevolandse bedrijfsleven.
• Daarnaast onderzoek te doen binnen de eigen organisatie of het Waterlab een geschikte plek kan zijn om een centrale punt te worden op het gebied van:
a. het mogelijk faciliteren van subsidie of fonds aanvragen in de toekomst,
b. een effectieve (digitale) verzamel locatie voor kennisuitwisseling betreffende innovaties en behaalde resultaten,
c. Het beleggen van bijeenkomsten gelinkt aan het waterdossier waar kennis, innovatie en middelen elkaar vinden kunnen.

Constaterende dat:
• Waterbeschikbaarheid een steeds groter probleem is;
• Een groot-zakelijke drinkwateraansluiting in de NOP inmiddels niet meer mogelijk is voor bedrijven; • Dit de economische groei van onze provincie in de weg zit;
• De provincie richting het bedrijfsleven heeft uitgesproken op korte termijn geen uitweg te zien in dit probleem;
• De provincie richting het bedrijfsleven heeft uitgesproken dat het bedrijfsleven zelf aan zet is op dit dossier.

Overwegende dat:
• Waterbeschikbaarheid de nieuwe netcongestie is en dus een serieus probleem;
• Er voor netcongestie binnen de begroting en de perspectiefnota wel gelden beschikbaar worden gesteld;
• We als provincie moeten faciliteren en organiseren daar waar kan bij de aanpak van het waterbeschikbaarheid probleem
• De provincie het waterlab heeft opgestart als centrale plek als het gaat over ondersteuning in de (drink)water transitie;
• Het waterlab al ondersteund in de uitwerking van vervolgstappen met de Bedrijvenkring Urk, maar dit vanwege beperkte middelen minimaal is;
• De ondersteuning vanuit het waterlab door Bedrijvenkring Urk als waardevol wordt beschouwd; • Het waterlab een veel grotere rol zou kunnen spelen in de (drink)water transitie als daar de middelen beschikbaar voor zouden zijn;
• Het waterlab nu enkel een bijna onvindbare website is die bij de eerste ‘doorklik’ teruggeleid naar de website van de provincie.

Geen financiële consequenties.

Via het Waterlab werken we aan het verbinden van Industrie, bedrijven en kennispartners via een platform om waterbesparing en efficiënt watergebruik te stimuleren.

We ondersteunen innovaties voor drinkwater en proceswater in de vorm van kennis, advies, vouchers en subsidie.

Voor de tekstuele toelichting wordt ook verwezen naar programma ‘3.2 Gebiedsopgaven’.

Motie 17 - Meer dan een vermelding voor landbouw en visserij

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: − In de Programmabegroting 2027 duidelijke doelen en beleidskeuzes uit te werken voor landbouw en visserij; − Daarbij aandacht te besteden aan innovatie, toekomstbestendigheid en verduurzaming. Constaterende dat: terende dat: - Landbouw en visserij een onderdeel zijn van het DNA van Flevoland; - Landbouw en visserij belangrijk zijn voor de economie, werkgelegenheid en identiteit van Flevoland; - Deze sectoren onder druk staan door een scala aan ontwikkelingen; - Deze sectoren te maken hebben met grote opgaven, zoals innovatie, voedselvoorziening, verduurzaming, ruimtegebrek en economisch perspectief. Overwegende dat: - Een toekomstbestendige landbouw en visserij bijdraagt aan de brede welvaart in Flevoland; - Duidelijkheid over de provinciale inzet en prioritering nodig is voor deze sectoren in Flevoland; - In de Perspectiefnota deze sectoren slechts zijdelings vermeld worden; - Provinciale Staten via de Programmabegroting 2027 richting kunnen geven aan concrete beleidskeuzes.	Niet van toepassing.	In de programmabegroting wordt onderschreven dat landbouw en visserij belangrijk zijn voor een robuust landelijk gebied en ook in economisch opzicht belangrijke pijlers zijn voor Flevoland. De provincie zet in op een toekomstbestendige en innovatie landbouw. Met behulp van proefprojecten en kennis- en innovatienetwerken wordt innovatie, verduurzaming en circulariteit gestimuleerd. In 2027 wordt concreet gewerkt om het seafood cluster op Urk toekomstbestendiger te maken, Hiertoe werken we samen met deze clusters, ondernemers, onderwijs en kennisinstellingen aan de professionalisering van de governance. We stellen samen met het bedrijfsleven en Horizon een technology roadmap op, welke de basis is voor de campusontwikkeling en de samenwerking tussen bedrijfsleven en onderwijs. We maken afspraken over de (door)ontwikkeling van een Maritieme en Seafood Campus. Voor visserij werken we aan het toekomstbestendiger maken van de IJsselmeervisserij onder andere door cofinanciering van een digitaal vangstregistratie systeem en praktijkgericht onderzoek in samenwerking met ROC Firda en Aeres. We leveren inbreng in nationale en internationale overleggen (CPMR, SEVO, BPV, etc.) om daarmee de belangen van de visserij te behartigen. Voor de tekstuele toelichting wordt ook verwezen naar programma ‘3.2 Gebiedsopgaven’.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
− In de Programmabegroting 2027 duidelijke doelen en beleidskeuzes uit te werken voor landbouw en visserij;
− Daarbij aandacht te besteden aan innovatie, toekomstbestendigheid en verduurzaming.

Constaterende dat:
terende dat:
- Landbouw en visserij een onderdeel zijn van het DNA van Flevoland;
- Landbouw en visserij belangrijk zijn voor de economie, werkgelegenheid en identiteit van Flevoland;
- Deze sectoren onder druk staan door een scala aan ontwikkelingen;
- Deze sectoren te maken hebben met grote opgaven, zoals innovatie, voedselvoorziening, verduurzaming, ruimtegebrek en economisch perspectief.

Overwegende dat:
- Een toekomstbestendige landbouw en visserij bijdraagt aan de brede welvaart in Flevoland;
- Duidelijkheid over de provinciale inzet en prioritering nodig is voor deze sectoren in Flevoland; - In de Perspectiefnota deze sectoren slechts zijdelings vermeld worden;
- Provinciale Staten via de Programmabegroting 2027 richting kunnen geven aan concrete beleidskeuzes.

Niet van toepassing.

In de programmabegroting wordt onderschreven dat landbouw en visserij belangrijk zijn voor een robuust landelijk gebied en ook in economisch opzicht belangrijke pijlers zijn voor Flevoland. De provincie zet in op een toekomstbestendige en innovatie landbouw. Met behulp van proefprojecten en kennis- en innovatienetwerken wordt innovatie, verduurzaming en circulariteit gestimuleerd.

In 2027 wordt concreet gewerkt om het seafood cluster op Urk toekomstbestendiger te maken, Hiertoe werken we samen met deze
clusters, ondernemers, onderwijs en kennisinstellingen aan de professionalisering van de governance. We
stellen samen met het bedrijfsleven en Horizon een technology roadmap op, welke de basis is voor de
campusontwikkeling en de samenwerking tussen bedrijfsleven en onderwijs. We maken afspraken over de
(door)ontwikkeling van een Maritieme en Seafood Campus.
Voor visserij werken we aan het toekomstbestendiger maken van de IJsselmeervisserij onder andere door
cofinanciering van een digitaal vangstregistratie systeem en praktijkgericht onderzoek in samenwerking
met ROC Firda en Aeres. We leveren inbreng in nationale en internationale overleggen (CPMR, SEVO, BPV,
etc.) om daarmee de belangen van de visserij te behartigen.

Voor de tekstuele toelichting wordt ook verwezen naar programma ‘3.2 Gebiedsopgaven’.

Motie 23 - Benut Defensie-investeringen voor noodzakelijke verbetering bereikbaarheid in Flevoland

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: 1. Het kabinet, en met name het Ministerie van Defensie, in een volgend bestuurlijk overleg dringend te verzoeken om benodigde investeringen in bereikbaarheid onderdeel te maken van de besluitvorming over nieuwe defensielocaties in Flevoland; 2. Daarbij specifiek in te zetten op concrete, regionale bereikbaarheidsknelpunten rond Lelystad Airport en Zeewolde, waarbij we voor de A27 ook duidelijk raakvlakken zien; 3. Te verkennen of een Flevolandse bestuurlijke tafel of gebiedsgerichte aanpak/ agenda zoals in Noord-Brabant kan worden ingericht waarin Defensie, Rijk, provincie, gemeenten en andere betrokken partijen gezamenlijk werken aan de koppeling tussen defensie-investeringen, bereikbaarheid, woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling; 4. Provinciale Staten te informeren over de uitkomsten van deze gesprekken. Constaterende dat: 1. Het kabinet, en met name het Ministerie van Defensie, in een volgend bestuurlijk overleg dringend te verzoeken om benodigde investeringen in bereikbaarheid onderdeel te maken van de besluitvorming over nieuwe defensielocaties in Flevoland; 2. Daarbij specifiek in te zetten op concrete, regionale bereikbaarheidsknelpunten rond Lelystad Airport en Zeewolde, waarbij we voor de A27 ook duidelijk raakvlakken zien; 3. Te verkennen of een Flevolandse bestuurlijke tafel of gebiedsgerichte aanpak/ agenda zoals in Noord-Brabant kan worden ingericht waarin Defensie, Rijk, provincie, gemeenten en andere betrokken partijen gezamenlijk werken aan de koppeling tussen defensie-investeringen, bereikbaarheid, woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling; 4. Provinciale Staten te informeren over de uitkomsten van deze gesprekken. Overwegende dat: - nationale investeringen in defensie ook kansen bieden om andere maatschappelijke en ruimtelijke opgaven te versnellen; − de uitbreiding van Defensie in Flevoland een uitgelezen mogelijkheid biedt om meekoppelkansen te benutten op het gebied van bereikbaarheid, infrastructuur en ruimtelijke ontwikkeling; − een goede bereikbaarheid essentieel is voor de woningbouwopgave, economische ontwikkeling, arbeidsmobiliteit en leefbaarheid van Flevoland; − het redelijk is dat het Rijk bij uitbreiding van defensieactiviteiten tevens investeert in de noodzakelijke infrastructurele randvoorwaarden; − Flevoland niet geconfronteerd mag worden met de lasten van nationale opgaven zonder dat ook de benodigde investeringen in bereikbaarheid worden gerealiseerd; − in Noord-Brabant Rijk, Defensie, provincie en gemeenten samenwerken aan een realisatietafel Defensie, waarbij defensie-investeringen worden verbonden aan opgaven op het gebied van bereikbaarheid, woningbouw, economie en ruimtelijke ontwikkeling; − deze aanpak laat zien dat defensie-uitbreidingen niet alleen een veiligheidsopgave zijn, maar ook kansen bieden om investeringen in infrastructuur, economie en gebiedsontwikkeling integraal te organiseren.	Niet van toepassing.	De motie wordt betrokken bij de uitwerking van de ‘Flevolandse Defensie Agenda’, die naar verwachting medio november 2026 aan PS wordt aangeboden. Binnen deze agenda wordt aandacht besteed aan de samenhang tussen defensieontwikkelingen en andere ruimtelijke opgaven, waaronder bereikbaarheid, economie en gebiedsontwikkeling. Hiermee wordt invulling gegeven aan de in de motie gevraagde verkenning en worden PS over de uitkomsten geïnformeerd. Het opstellen van de ‘Flevolandse Defensie Agenda’, en daarmee de uitvoering van deze motie, is tevens verwerkt in de resultaten van programmaonderdeel 3.2.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
1. Het kabinet, en met name het Ministerie van Defensie, in een volgend bestuurlijk overleg dringend te verzoeken om benodigde investeringen in bereikbaarheid onderdeel te maken van de besluitvorming over nieuwe defensielocaties in Flevoland;
2. Daarbij specifiek in te zetten op concrete, regionale bereikbaarheidsknelpunten rond Lelystad Airport en Zeewolde, waarbij we voor de A27 ook duidelijk raakvlakken zien;
3. Te verkennen of een Flevolandse bestuurlijke tafel of gebiedsgerichte aanpak/ agenda zoals in Noord-Brabant kan worden ingericht waarin Defensie, Rijk, provincie, gemeenten en andere betrokken partijen gezamenlijk werken aan de koppeling tussen defensie-investeringen, bereikbaarheid, woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling;
4. Provinciale Staten te informeren over de uitkomsten van deze gesprekken.

Constaterende dat:
1. Het kabinet, en met name het Ministerie van Defensie, in een volgend bestuurlijk overleg dringend te verzoeken om benodigde investeringen in bereikbaarheid onderdeel te maken van de besluitvorming over nieuwe defensielocaties in Flevoland;
2. Daarbij specifiek in te zetten op concrete, regionale bereikbaarheidsknelpunten rond Lelystad Airport en Zeewolde, waarbij we voor de A27 ook duidelijk raakvlakken zien;
3. Te verkennen of een Flevolandse bestuurlijke tafel of gebiedsgerichte aanpak/ agenda zoals in Noord-Brabant kan worden ingericht waarin Defensie, Rijk, provincie, gemeenten en andere betrokken partijen gezamenlijk werken aan de koppeling tussen defensie-investeringen, bereikbaarheid, woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling;
4. Provinciale Staten te informeren over de uitkomsten van deze gesprekken.

Overwegende dat:
- nationale investeringen in defensie ook kansen bieden om andere maatschappelijke en ruimtelijke opgaven te versnellen;
− de uitbreiding van Defensie in Flevoland een uitgelezen mogelijkheid biedt om meekoppelkansen te benutten op het gebied van bereikbaarheid, infrastructuur en ruimtelijke ontwikkeling;
− een goede bereikbaarheid essentieel is voor de woningbouwopgave, economische ontwikkeling, arbeidsmobiliteit en leefbaarheid van Flevoland;
− het redelijk is dat het Rijk bij uitbreiding van defensieactiviteiten tevens investeert in de noodzakelijke infrastructurele randvoorwaarden;
− Flevoland niet geconfronteerd mag worden met de lasten van nationale opgaven zonder dat ook de benodigde investeringen in bereikbaarheid worden gerealiseerd;
− in Noord-Brabant Rijk, Defensie, provincie en gemeenten samenwerken aan een realisatietafel Defensie, waarbij defensie-investeringen worden verbonden aan opgaven op het gebied van bereikbaarheid, woningbouw, economie en ruimtelijke ontwikkeling;
− deze aanpak laat zien dat defensie-uitbreidingen niet alleen een veiligheidsopgave zijn, maar ook kansen bieden om investeringen in infrastructuur, economie en gebiedsontwikkeling integraal te organiseren.

Niet van toepassing.

De motie wordt betrokken bij de uitwerking van de ‘Flevolandse Defensie Agenda’, die naar verwachting medio november 2026 aan PS wordt aangeboden. Binnen deze agenda wordt aandacht besteed aan de samenhang tussen defensieontwikkelingen en andere ruimtelijke opgaven, waaronder bereikbaarheid, economie en gebiedsontwikkeling. Hiermee wordt invulling gegeven aan de in de motie gevraagde verkenning en worden PS over de uitkomsten geïnformeerd.

Het opstellen van de ‘Flevolandse Defensie Agenda’, en daarmee de uitvoering van deze motie, is tevens verwerkt in de resultaten van programmaonderdeel 3.2.

Motie 27 - Geen schadelijke content op Flevolandse servers

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: - Te inventariseren welke mogelijkheden de provincie heeft om verplichtingen of gedragsregels op te nemen voor datacenters om schadelijke content tegen te gaan, zoals bijvoorbeeld een verplichting om te werken met blacklists en hierover de Provinciale Staten te informeren voor het einde van 2026. Constaterende dat: - de Perspectiefnota 2027-2030 digitalisering terecht benoemt als transitieopgave; - de Perspectiefnota 2027-2030 stelt dat de provincie moet sturen op digitale weerbaarheid, wendbaarheid en meer digitale autonomie; - binnen het kader van de Omgevingsvisie momenteel gewerkt wordt aan een visie op datacenters; - recent is gebleken dat Nederlandse servers en ook servers in Flevoland schadelijke content hosten, zoals materiaal van kindermisbruik. Overwegende dat: - dat het onwenselijk is dat dergelijke schadelijke en verontrustende content gehost wordt op Flevolandse servers; − de Internet Watch Foundation (IWF) laat zien dat Nederland al jaren koploper is in het hosten van beelden van kindermisbruik; − de provincie weliswaar niet in haar eentje handhavend kan optreden, maar wel rekening ermee kan houden in haar beleid; − dat het beleid rondom AI en datadiensten in rap tempo zullen ontwikkelen om de technologische vooruitgang bij te benen.	Niet van toepassing.	Momenteel zijn we aan het onderzoeken welke wet- en regelgeving voorhanden in en wat de sector zelf doet om gedragsregels te handhaven. Op dit moment kunnen we nog niet inschatten wanneer dit gereed is.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
- Te inventariseren welke mogelijkheden de provincie heeft om verplichtingen of gedragsregels op te nemen voor datacenters om schadelijke content tegen te gaan, zoals bijvoorbeeld een verplichting om te werken met blacklists en hierover de Provinciale Staten te informeren voor het einde van 2026.

Constaterende dat:
- de Perspectiefnota 2027-2030 digitalisering terecht benoemt als transitieopgave;
- de Perspectiefnota 2027-2030 stelt dat de provincie moet sturen op digitale weerbaarheid, wendbaarheid en meer digitale autonomie;
- binnen het kader van de Omgevingsvisie momenteel gewerkt wordt aan een visie op datacenters;
- recent is gebleken dat Nederlandse servers en ook servers in Flevoland schadelijke content hosten, zoals materiaal van kindermisbruik.

Overwegende dat:
- dat het onwenselijk is dat dergelijke schadelijke en verontrustende content gehost wordt op Flevolandse servers;
− de Internet Watch Foundation (IWF) laat zien dat Nederland al jaren koploper is in het hosten van beelden van kindermisbruik;
− de provincie weliswaar niet in haar eentje handhavend kan optreden, maar wel rekening ermee kan houden in haar beleid;
− dat het beleid rondom AI en datadiensten in rap tempo zullen ontwikkelen om de technologische vooruitgang bij te benen.

Niet van toepassing.

Momenteel zijn we aan het onderzoeken welke wet- en regelgeving voorhanden in en wat de sector zelf doet om gedragsregels te handhaven. Op dit moment kunnen we nog niet inschatten wanneer dit gereed is.

Motie 30 - Voorkom Drinkwatercongestie

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: • Het aangekondigde actieprogramma drink- en proceswater, in samenhang met het nieuwe Waterprogramma, uit te werken tot een integraal uitvoeringsprogramma en dit aan PS voor te leggen, waarbij de koppeling wordt gelegd met woningbouw, landbouw, bedrijven en natuur; expliciet wordt ingegaan op drinkwaterbesparing en geborgd wordt dat er bij de ontwikkeling van Flevoland, er een tijdige voorbereiding plaats vindt op de toekomstige drinkwaterbeschikbaarheid. Constaterende dat: • de Perspectiefnota spreekt over een actieprogramma drink- en proceswater, maar de urgentie van toekomstige drinkwatertekorten beperkt uitwerkt; • in Noordelijk Flevoland reeds knelpunten bestaan waarbij bedrijven geen grootzakelijke drinkwateraansluiting meer kunnen verkrijgen; • in Zuidelijk Flevoland de huidige capaciteit onvoldoende is voor de verwachte groei. Overwegende dat: • bij niet tijdig handelen een drinkwatertekort dreigt; • zonder aanvullende maatregelen bedrijven in de toekomst vaker zelf in hun drinkwatervoorziening moeten voorzien; • de provincie de drinkwaterstrategie uit 2018 herziet en het nieuwe Waterprogramma hiervoor de strategische basis vormt; • de provincie samen met Vitens werkt aan twee extra winningen, maar dit mogelijk onvoldoende is om toekomstige vraag op te vangen; • eerdere ervaringen met netcongestie laten zien dat het niet tijdig op orde brengen van randvoorwaarden economische en maatschappelijke ontwikkeling kan afremmen; • drinkwaterbeschikbaarheid een strategische randvoorwaarde dreigt te worden voor de ontwikkeling van Flevoland.	Niet van toepassing.	In het concept ‘Regionaal Waterprogramma 2028-2033’ is opgenomen om Waterlab voort te zetten (motie 16), drinkwaterbesparing te stimuleren, waterzuinige nieuwbouwwijken te stimuleren en watervraag- en aanbod ook te betrekken bij ruimtelijke keuzes.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
• Het aangekondigde actieprogramma drink- en proceswater, in samenhang met het nieuwe Waterprogramma, uit te werken tot een integraal uitvoeringsprogramma en dit aan PS voor te leggen, waarbij de koppeling wordt gelegd met woningbouw, landbouw, bedrijven en natuur; expliciet wordt ingegaan op drinkwaterbesparing en geborgd wordt dat er bij de ontwikkeling van Flevoland, er een tijdige voorbereiding plaats vindt op de toekomstige drinkwaterbeschikbaarheid.

Constaterende dat:
• de Perspectiefnota spreekt over een actieprogramma drink- en proceswater, maar de urgentie van toekomstige drinkwatertekorten beperkt uitwerkt;
• in Noordelijk Flevoland reeds knelpunten bestaan waarbij bedrijven geen grootzakelijke drinkwateraansluiting meer kunnen verkrijgen;
• in Zuidelijk Flevoland de huidige capaciteit onvoldoende is voor de verwachte groei.

Overwegende dat:
• bij niet tijdig handelen een drinkwatertekort dreigt; • zonder aanvullende maatregelen bedrijven in de toekomst vaker zelf in hun drinkwatervoorziening moeten voorzien;
• de provincie de drinkwaterstrategie uit 2018 herziet en het nieuwe Waterprogramma hiervoor de strategische basis vormt;
• de provincie samen met Vitens werkt aan twee extra winningen, maar dit mogelijk onvoldoende is om toekomstige vraag op te vangen;
• eerdere ervaringen met netcongestie laten zien dat het niet tijdig op orde brengen van randvoorwaarden economische en maatschappelijke ontwikkeling kan afremmen;
• drinkwaterbeschikbaarheid een strategische randvoorwaarde dreigt te worden voor de ontwikkeling van Flevoland.

Niet van toepassing.

In het concept ‘Regionaal Waterprogramma 2028-2033’ is opgenomen om Waterlab voort te zetten (motie 16), drinkwaterbesparing te stimuleren, waterzuinige nieuwbouwwijken te stimuleren en watervraag- en aanbod ook te betrekken bij ruimtelijke keuzes.

Motie 35 - Programma Mobiliteit en Ruimte: verantwoording, herprijzing en vroegtijdige signalering

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Dragen het college op: • een jaarlijkse indexatie op basis van een realistische kostenstijging in te voeren voor alle grote programma's (> €10 mln.), met automatische melding aan Provinciale Staten bij afwijkingen boven 5%; • te reflecteren op de uitbreiding van het programma met klimaat- en transitieambities; • een tijdlijn op te stellen over deze casus en deze aan Provinciale Staten beschikbaar te stellen voor de begrotingsbehandeling op 11 november 2026. Met daarin tenminste: o wanneer is het tekort in deze omvang door het college geconstateerd; o welke acties heeft het college hierop ondernomen; o wanneer en op welke wijze zijn Provinciale Staten inhoudelijk eerder geïnformeerd aangaande de mogelijke consequenties van Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW) kostenstijgingen voor de uitvoering van het programma Mobiliteit en Ruimte. Constaterende dat: • de Perspectiefnota 2027–2030 geen inzicht geeft in het moment waarop het college intern op de hoogte was van de omvang van het oplopende tekort op het Programma Mobiliteit en Ruimte (PMR); • er binnen het PMR geen structurele jaarlijkse herprijzingsverplichting gold, waardoor tekorten onzichtbaar konden blijven in de begrotingsrapportages aan Provinciale Staten. Overwegende dat: • de Notitie herijking Programma Mobiliteit en Ruimte een verwacht tekort van €66 tot €80 miljoen of meer laat zien, als gevolg van jarenlange structurele onderindexering van de projectdekking (0,4% per jaar) tegenover de werkelijke Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW)-kostenstijgingen van gemiddeld 6% per jaar; • de notitie zelf constateert dat 'aan de achterkant wordt gerepareerd' en dat de kern van het probleem aan de voorkant blijft bestaan; • de kostenstijgingen in de GWW-sector al jaren vóór 2026 breed bekend en gedocumenteerd waren, en daarmee voorzienbaar moeten zijn geweest voor de interne organisatie van de provincie; • Provinciale Staten hun budgetrecht en kaderstellende rol alleen effectief kunnen invullen als zij tijdig worden geïnformeerd over oplopende financiële risico's bij grote investeringsprogramma's.	Geen directe financiële consequenties voor de Programma-begroting 2027.	1) In het kredietoverzicht 'Programma Mobiliteit en Ruimte’ dat als bijlage bij de programmabegroting 2027 is aangeboden zijn alle investeringen geactualiseerd naar prijspeil 2025 en geïndexeerd met een ingroeipad teruglopend naar het historische niveau van 2% in 2030. 2) Het programma is niet uitgebreid, maar herijkt om de balans tussen ambitie en middelen te herstellen. Hierbij zijn versoberingen en efficiencyslagen. doorgevoerd; geen uitbreidingen. 3) November 2023 1e Kredietoverzicht Programmabegroting 2024 November 2024 2e Kredietoverzicht Programmabegroting 2025 Mei 2025 Aantal projecten tijdelijk pauzeren GS-besluit Juni 2025 Disbalans herstelt niet Jaarstukken 2024 Juni 2025 Voorstel proces herijking Perspectiefnota 2026 – 2029 November 2025 3e Kredietoverzicht Programmabegroting 2026 Juni 2026 Voorstel herijking Perspectiefnota 2027 – 2030

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Dragen het college op:
• een jaarlijkse indexatie op basis van een realistische kostenstijging in te voeren voor alle grote programma's (> €10 mln.), met automatische melding aan Provinciale Staten bij afwijkingen boven 5%;
• te reflecteren op de uitbreiding van het programma met klimaat- en transitieambities;
• een tijdlijn op te stellen over deze casus en deze aan Provinciale Staten beschikbaar te stellen voor de begrotingsbehandeling op 11 november 2026. Met daarin tenminste:
o wanneer is het tekort in deze omvang door het college geconstateerd;
o welke acties heeft het college hierop ondernomen; o wanneer en op welke wijze zijn Provinciale Staten inhoudelijk eerder geïnformeerd aangaande de mogelijke consequenties van Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW) kostenstijgingen voor de uitvoering van het programma Mobiliteit en Ruimte.

Constaterende dat:
• de Perspectiefnota 2027–2030 geen inzicht geeft in het moment waarop het college intern op de hoogte was van de omvang van het oplopende tekort op het Programma Mobiliteit en Ruimte (PMR);
• er binnen het PMR geen structurele jaarlijkse herprijzingsverplichting gold, waardoor tekorten onzichtbaar konden blijven in de begrotingsrapportages aan Provinciale Staten.

Overwegende dat:
• de Notitie herijking Programma Mobiliteit en Ruimte een verwacht tekort van €66 tot €80 miljoen of meer laat zien, als gevolg van jarenlange structurele onderindexering van de projectdekking (0,4% per jaar) tegenover de werkelijke Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW)-kostenstijgingen van gemiddeld 6% per jaar;
• de notitie zelf constateert dat 'aan de achterkant wordt gerepareerd' en dat de kern van het probleem aan de voorkant blijft bestaan;
• de kostenstijgingen in de GWW-sector al jaren vóór 2026 breed bekend en gedocumenteerd waren, en daarmee voorzienbaar moeten zijn geweest voor de interne organisatie van de provincie;
• Provinciale Staten hun budgetrecht en kaderstellende rol alleen effectief kunnen invullen als zij tijdig worden geïnformeerd over oplopende financiële risico's bij grote investeringsprogramma's.

Geen directe financiële consequenties voor de Programma-begroting 2027.

1) In het kredietoverzicht 'Programma Mobiliteit en Ruimte’ dat als bijlage bij de programmabegroting 2027 is aangeboden zijn alle investeringen geactualiseerd naar prijspeil 2025 en geïndexeerd met een ingroeipad teruglopend naar het historische niveau van 2% in 2030.

2) Het programma is niet uitgebreid, maar herijkt om de balans tussen ambitie en middelen te herstellen. Hierbij zijn versoberingen en efficiencyslagen. doorgevoerd; geen uitbreidingen.

3)
November 2023
1e Kredietoverzicht
Programmabegroting 2024

November 2024
2e Kredietoverzicht
Programmabegroting 2025

Mei 2025
Aantal projecten tijdelijk pauzeren
GS-besluit

Juni 2025
Disbalans herstelt niet
Jaarstukken 2024

Juni 2025
Voorstel proces herijking
Perspectiefnota 2026 – 2029

November 2025
3e Kredietoverzicht
Programmabegroting 2026

Juni 2026
Voorstel herijking
Perspectiefnota 2027 – 2030

Motie 45 - Kunst in de openbare ruimte Flevoland

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: • Een budget van € 200.000 uit het geoormerkte deel “Financiële ruimte initiatieven PS” uit de brede bestemmingsreserve beschikbaar te stellen voor een prijsvraag en een nieuw kunstwerk; • De uitkomsten hiervan voor te leggen aan Provinciale Staten. Constaterende dat: • Nergens ter wereld zoveel kunst in de openbare ruimte en van beroemde kunstenaars te vinden is als in Flevoland; • Er bij het ontstaan van Flevoland en de plaatsen in Flevoland, geïnvesteerd is in kunst; • Flevoland daarin een unieke positie heeft; • Flevoland dit jaar 40 jaar bestaat. Overwegende dat: • De Provincie geen beleid en visie heeft op kunst in de openbare ruimte en dat daar in de cultuurmonitor attentie voor gevraagd wordt; • Behoud, verlies en uitbreiding van kunst dus afhankelijk is van toevallige factoren; • Bij 40 jaar Flevoland het gepast is dat Provinciale Staten uit eigen oormerk financiële ruimte initiatieven PS een nieuw te maken kunstwerk schenkt aan de provincie; • Dat inwoners daarvan kunnen genieten, het bespreken en zich kunnen verwonderen; • Er in een oude traditie nieuw leven geblazen wordt.	Nog niet van toepassing.	De door PS aangenomen motie heeft betrekking op een prijsvraag en de realisatie van een nieuw kunstwerk in de openbare ruimte. Hiervoor wordt een budget van € 0,2 mln. gereserveerd. Met dit initiatief wordt aangesloten bij de rijke traditie van kunst in de openbare ruimte in Flevoland. De locatie van het kunstwerk en de inrichting van het prijsvraag proces worden momenteel verder uitgewerkt. Het uitgangspunt is om het traject en de realisatie volledig in 2027 uit te voeren. De haalbaarheid hiervan is mede afhankelijk van de aard van het gekozen kunstwerk en de benodigde realisatietermijn. De uitkomsten van het traject worden aan PS voorgelegd.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
• Een budget van € 200.000 uit het geoormerkte deel “Financiële ruimte initiatieven PS” uit de brede bestemmingsreserve beschikbaar te stellen voor een prijsvraag en een nieuw kunstwerk;
• De uitkomsten hiervan voor te leggen aan Provinciale Staten.

Constaterende dat:
• Nergens ter wereld zoveel kunst in de openbare ruimte en van beroemde kunstenaars te vinden is als in Flevoland;
• Er bij het ontstaan van Flevoland en de plaatsen in Flevoland, geïnvesteerd is in kunst;
• Flevoland daarin een unieke positie heeft;
• Flevoland dit jaar 40 jaar bestaat.

Overwegende dat:
• De Provincie geen beleid en visie heeft op kunst in de openbare ruimte en dat daar in de cultuurmonitor attentie voor gevraagd wordt;
• Behoud, verlies en uitbreiding van kunst dus afhankelijk is van toevallige factoren;
• Bij 40 jaar Flevoland het gepast is dat Provinciale Staten uit eigen oormerk financiële ruimte initiatieven PS een nieuw te maken kunstwerk schenkt aan de provincie;
• Dat inwoners daarvan kunnen genieten, het bespreken en zich kunnen verwonderen;
• Er in een oude traditie nieuw leven geblazen wordt.

Nog niet van toepassing.

De door PS aangenomen motie heeft betrekking op een prijsvraag en de realisatie van een nieuw kunstwerk in de openbare ruimte. Hiervoor wordt een budget van € 0,2 mln. gereserveerd.
Met dit initiatief wordt aangesloten bij de rijke traditie van kunst in de openbare ruimte in Flevoland. De locatie van het kunstwerk en de inrichting van het prijsvraag proces worden momenteel verder uitgewerkt. Het uitgangspunt is om het traject en de realisatie volledig in 2027 uit te voeren. De haalbaarheid hiervan is mede afhankelijk van de aard van het gekozen kunstwerk en de benodigde realisatietermijn. De uitkomsten van het traject worden aan PS voorgelegd.

Motie 47 - Financiële scenario’s bij lagere uitkering herverdeling provinciefonds

Inhoud	Directe fin. consequenties	Toelichting bij de begroting
Verzoeken het college: - vóór de begrotingsbehandeling op 11 november 2026 Provinciale Staten te informeren over de effecten van de uitkomst van de meicirculaire 2026 en de herverdeling van het Provinciefonds op de meerjarenbegroting 2027-2030. − daarbij de financiële impact integraal inzichtelijk te maken, inclusief eventuele tekorten en de gevolgen voor de begrotingsruimte; − concrete maatregelen voor te leggen waarmee het college de begroting structureel sluitend houdt, inclusief de gevolgen voor beleid, investeringen en ambities; − inzicht te geven in de prioritering en fasering van deze maatregelen; − Provinciale Staten hiermee in staat te stellen hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol tijdig en adequaat kunnen vervullen. Constaterende dat: - GS in de Perspectiefnota geen scenarioanalyse heeft opgenomen van de mogelijke gevolgen van een lagere uitkering uit het provinciefonds; − de meicirculaire 2026 ten tijde van de behandeling van de Perspectiefnota nog niet beschikbaar was; − de discussie over de herverdeling van het provinciefonds ook bij andere provincies speelt en door het IPO wordt opgepakt, maar dat de specifieke Flevolandse positie een eigen risicobeoordeling vraagt; − Gedeputeerde Staten op 24 juni 2026, Provinciale Staten heeft geïnformeerd dat de uitkering van de herverdeling provinciefonds met 5% is gekort. Overwegende dat: - de Perspectiefnota 2027–2030 erkent dat de voorgestelde herverdeling van het provinciefonds op basis van het Cebeon-rapport kan leiden tot grote tekorten voor provincie Flevoland; − GS stelt dat dit "zeer waarschijnlijk een bijstelling van de begroting vereist"; − de Rijks-Voorjaarsnota 2026 slechts tijdelijke financiële oplossingen biedt, waardoor de financiële vertaling hiervan nog niet in de Perspectiefnota is verwerkt; − de begroting van Flevoland tot en met 2030 weliswaar in evenwicht is, maar de beschikbare begrotingsruimte beperkt is en voor 2028–2029 al een deel van het oormerk 'nieuwe bestuursperiode' is ingezet; − Provinciale Staten hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol alleen adequaat kunnen invullen als zij beschikken over inzicht in de mogelijke financiële effecten en de te nemen maatregelen, nu en in de toekomst.	Op basis van de uitkering in 2026 bedraagt het structurele negatieve effect van de herverdeling van het provinciefonds € 8,9 mln. per jaar. Hiervan hebben wij al € 5,1 mln. verwerkt in de begroting 2026 en de meerjarenraming. Het resterende effect van € 3,8 mln. vanaf 2027 hebben wij in deze begroting opgevangen door inzet van de stelpost ‘Nieuw beleid’ (oormerk ‘Nieuwe bestuursperiode’), die hiervoor eerder is gevormd.	In deze begroting hebben wij de financiële gevolgen van zowel de herijking van het provinciefonds als de Meicirculaire 2026 verwerkt. Daarmee geven wij invulling aan de motie van PS. De financiële gevolgen van de herijking van het provinciefonds en de Meicirculaire 2026 zijn integraal opgenomen in de begroting. Een overzicht hiervan staat in tabel 1.11a van de financiële begroting. Na verwerking van deze ontwikkelingen blijft de meerjarenbegroting structureel sluitend. Ook blijft er ruimte beschikbaar voor nieuw beleid, investeringen en ambities. Daarom zijn op dit moment geen aanvullende bezuinigingsmaatregelen nodig. De begroting bevat de beleidskeuzes, prioriteiten en financiële afwegingen van het huidige college. PS kunnen hierover bij de begrotingsbehandeling hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol uitoefenen. Daarnaast kan een nieuw college na de verkiezingen opnieuw keuzes maken over prioriteiten, ambities en de inzet van de beschikbare financiële ruimte.

Inhoud

Directe fin. consequenties

Toelichting bij de begroting

Verzoeken het college:
- vóór de begrotingsbehandeling op 11 november 2026 Provinciale Staten te informeren over de effecten van de uitkomst van de meicirculaire 2026 en de herverdeling van het Provinciefonds op de meerjarenbegroting 2027-2030.
− daarbij de financiële impact integraal inzichtelijk te maken, inclusief eventuele tekorten en de gevolgen voor de begrotingsruimte;
− concrete maatregelen voor te leggen waarmee het college de begroting structureel sluitend houdt, inclusief de gevolgen voor beleid, investeringen en ambities;
− inzicht te geven in de prioritering en fasering van deze maatregelen;
− Provinciale Staten hiermee in staat te stellen hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol tijdig en adequaat kunnen vervullen.

Constaterende dat:
- GS in de Perspectiefnota geen scenarioanalyse heeft opgenomen van de mogelijke gevolgen van een lagere uitkering uit het provinciefonds;
− de meicirculaire 2026 ten tijde van de behandeling van de Perspectiefnota nog niet beschikbaar was;
− de discussie over de herverdeling van het provinciefonds ook bij andere provincies speelt en door het IPO wordt opgepakt, maar dat de specifieke Flevolandse positie een eigen risicobeoordeling vraagt;
− Gedeputeerde Staten op 24 juni 2026, Provinciale Staten heeft geïnformeerd dat de uitkering van de herverdeling provinciefonds met 5% is gekort.

Overwegende dat:
- de Perspectiefnota 2027–2030 erkent dat de voorgestelde herverdeling van het provinciefonds op basis van het Cebeon-rapport kan leiden tot grote tekorten voor provincie Flevoland;
− GS stelt dat dit "zeer waarschijnlijk een bijstelling van de begroting vereist";
− de Rijks-Voorjaarsnota 2026 slechts tijdelijke financiële oplossingen biedt, waardoor de financiële vertaling hiervan nog niet in de Perspectiefnota is verwerkt;
− de begroting van Flevoland tot en met 2030 weliswaar in evenwicht is, maar de beschikbare begrotingsruimte beperkt is en voor 2028–2029 al een deel van het oormerk 'nieuwe bestuursperiode' is ingezet;
− Provinciale Staten hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol alleen adequaat kunnen invullen als zij beschikken over inzicht in de mogelijke financiële effecten en de te nemen maatregelen, nu en in de toekomst.

Op basis van de uitkering in 2026 bedraagt het structurele negatieve effect van de herverdeling van het provinciefonds € 8,9 mln. per jaar. Hiervan hebben wij al € 5,1 mln. verwerkt in de begroting 2026 en de meerjarenraming.
Het resterende effect van € 3,8 mln. vanaf 2027 hebben wij in deze begroting opgevangen door inzet van de stelpost ‘Nieuw beleid’ (oormerk ‘Nieuwe bestuursperiode’), die hiervoor eerder is gevormd.

In deze begroting hebben wij de financiële gevolgen van zowel de herijking van het provinciefonds als de Meicirculaire 2026 verwerkt. Daarmee geven wij invulling aan de motie van PS.
De financiële gevolgen van de herijking van het provinciefonds en de Meicirculaire 2026 zijn integraal opgenomen in de begroting. Een overzicht hiervan staat in tabel 1.11a van de financiële begroting.
Na verwerking van deze ontwikkelingen blijft de meerjarenbegroting structureel sluitend. Ook blijft er ruimte beschikbaar voor nieuw beleid, investeringen en ambities. Daarom zijn op dit moment geen aanvullende bezuinigingsmaatregelen nodig.
De begroting bevat de beleidskeuzes, prioriteiten en financiële afwegingen van het huidige college. PS kunnen hierover bij de begrotingsbehandeling hun kaderstellende en budgetrechtelijke rol uitoefenen. Daarnaast kan een nieuw college na de verkiezingen opnieuw keuzes maken over prioriteiten, ambities en de inzet van de beschikbare financiële ruimte.

B. Overzicht reserves en voorzieningen

Meerjarig verloop reserves en voorzieningen

Eens in de 4 jaar wordt een nota reserves en voorzieningen uitgebracht, waarin het beleid wordt uiteengezet. In deze begroting is uitgegaan van de 'Nota Reserves & Voorzieningen 2026' die op 18 februari 2026 is vastgesteld. Voor alle bestemmingsreserves geldt dat het saldo van de reserve beschikbaar is voor de benoemde bestedingsdoelen. Voor een deel zijn de hierin opgenomen middelen al geoormerkt voor specifieke activiteiten. In deze bijlage is van iedere reserve en voorziening een detailoverzicht van het verloop in weergegeven, inclusief eventuele resterende oormerken per peildatum 31 december 2027. Dit betreft een momentopname, voor veel van deze oormerken is ook na 2027 al een onttrekking/besteding in de begroting opgenomen.

Reserves

Algemene reserve (NR: A001)

De 'Algemene reserve' is noodzakelijk om te voorkomen dat bij incidentele tegenvallers ombuigingen op het bestaande beleid nodig zijn. Ook kan de reserve worden benut voor incidentele uitgaven, waarvoor geen andere dekking beschikbaar is.

De gewenste omvang van de 'Algemene reserve' wordt bepaald door de beleidsuitgangspunten in de 'Nota Weerstandsvermogen en Risicomanagement', waarbij het risicoprofiel van de provincie en de andere mogelijkheden die er zijn om eventuele tegenvallers op te vangen een rol spelen. Dit wordt jaarlijks in de paragraaf 'Weerstandvermogen en risicobeheersing' in begroting en jaarstukken toegelicht.

De 'Algemene reserve' wordt gevoed uit rekeningoverschotten waaraan geen bestemming is gegeven en incidentele meevallers.

Voor de 'Algemene reserve' bestaat geen bestedingsplan, waardoor de 'Algemene reserve' in beginsel volledig als ‘vrije’ ruimte kan worden beschouwd voor de weerstandscapaciteit, een en ander behoudens eventuele aangebrachte oormerken.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
A001 Algemene reserve	38.978	0	0	38.978

Egalisatiereserve Personeel (NR: B003)

Jaarlijks wordt in de begroting een toevoeging aan de reserve opgenomen uit algemene middelen. Daarnaast worden middelen toegevoegd of onttrokken aan de reserve ter egalisatie van een aantal specifieke personele budgetten die een meerjarig karakter hebben.

Naast de reguliere doelstelling (personele fricties en organisatieontwikkeling), heeft als gevolg van de collectieve arbeidsovereenkomst (CAO) provincies en organisatieontwikkelingen een aantal budgetten in de bedrijfsvoering een meerjarig karakter gekregen. Gezien het personele karakter van deze kosten is besloten de reserve personeel in te zetten ter egalisering van deze budgetten.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B003 Personeel	3.160	921	-445	3.635
Bij
Reguliere storting		921
Af
Frictiekosten 2027: stelpost frictiekosten			-300
Frictiekosten 2027: ambtelijk vakmanschap			-100
Frictiekosten 2027: deels bovenformatief plaatsing			-8
Frictiekosten 2027: stelpost frictiekosten			-37
			-445

Bestemmingsreserve Monumentenzorg (NR: B008)

De reserve heeft tot doel om middelen beschikbaar te hebben om financiële bijdragen toe te kennen voor restauratie van rijksmonumenten, overeenkomstig het daarvoor vastgestelde beleid, zoals opgenomen in het 'Erfgoedprogramma'. Ook is er een oormerk aangebracht met ingang van 2020 voor de niet bestede middelen in enig jaar van het budget ‘toevalsvondsten’. Hiermee kan slagvaardig opgetreden worden bij archeologische toevalsvondsten en meldingen, samen met partners.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B008 Monumentenzorg	1.835	324	0	2.158	634
Bij
Reguliere storting		28
Decentralisatie-uitkering monumentenzorg (rijksbijdrage)		129
Matching rijksbijdrage (Coalitieakkoord 2019-2023)		129
Indexering (PN23-26)		38
		324
Resterend oormerk per 31-12-2027
Toevalsvondsten					634

Brede bestemmingsreserve (NR: B009)

De reserve is ingesteld om projecten te realiseren / stimuleren die belang zijn voor de provincie en bijdragen aan de verdere ontwikkeling van de provincie en niet passen bij het karakter van andere reserves.

Voor een beroep op deze reserve zijn de volgende randvoorwaarden gesteld:

het gaat om – veelal grootschalige – projecten met substantiële effecten, uitstraling en betekenis voor Flevoland;
op deze reserve wordt geen beroep gedaan op grond van het feit dat bestaande budgetten of andere reserves niet toereikend zijn;
het gaat niet om onderwerpen die in de reguliere begroting thuishoren omdat zij met een zekere regelmaat voorkomen;
het gaat om publieke zaken waarvan nadrukkelijk een multipliereffect mag worden verwacht.

Jaarlijks wordt in de begroting een toevoeging aan de reserve opgenomen uit algemene middelen. Daarnaast worden niet op andere wijze bestemde positieve rekeningresultaten in beginsel aan deze reserve toegevoegd ten behoeve van de ontwikkeling van Flevoland (tenzij het weerstandsvermogen niet op niveau is).

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B009 Brede Bestemmingsreserve	103.842	3.253	-23.289	83.806	48.267
Reguliere jaarlijkse storting		1.753
Maatregelen PMR			-14.000
Koningsdag 2027		-2.000
Inwonersbetrokkenheid bij PS			-56
Vernieuwing informatievoorziening PS			-157
Hightech ecosysteem en IAMM		-5.000
Cultuureducatie MBO		-200
Investeringskrediet Het Flevolands Archief		-1.300
MJOP vestigingen 2027-2031		-500
Toekomstbestendige energie en klimaat		-5.000
Subtotaal ongeoormerkt	61.999	-12.247	-14.213	35.539
Oormerken
Aanleg van een vooroever	1.217		-320	897
Agrarisch natuurbeheer	912			912
Analyse economisch profiel	250			250
ANLB / Akkervogels	-250			-250
Bodemdaling	1.108		-231	877
Clusterontwikkeling duurzame luchtvaart	500			500
Cultuureducatie MBO	0	200	-100	100
Digicity (MITC)	3.560		-2.340	1.220
Duurzaam circulair inkopen	650			650
D uurzaam gebruik Flevolandse ondergrond	-50			-50
E galisatie resultaat	0	1.500		1.500
Energieweerbaarheid	100			100
Evaluatie Flever	4			4
Financiële ruimte initiatieven PS	1.193			1.193
Hightech ecosysteem en IAMM	0	5.000		5.000
Hoogwaardig OV Luchthaven	1.000			1.000
Initiatieven Vitale Samenleving	500		-250	250
Investeringskrediet Het Flevolands	0	1.300		1.300
Koningsdag 2027	0	2.000	-2.000	0
Kredietfaciliteit MKB doorstartfonds	164			164
Landschapsvisie	430		-210	220
MJOP vestigingen 2027-2031	0	500	-500	0
Motie Koerhuis	39			39
MSNF	2.000			2.000
N50 Ramspol en Hattemerbroek	5.000			5.000
Nationaal Park Oostvaardersplassen	219			219
Omgevingsvisie en Novex	-25		-70	-95
Omgevingswet	294			294
Oostvaardersoevers	4.000			4.000
Poort Lelystad (NPNL)	1.773		-498	1.275
Stikstof maatregelen	3.897			3.897
Stikstof procesgelden	540			540
Toekomstbestendige energie en klimaat	0	5.000		5.000
Toezichthouders stikstof	125			125
Uitvoeringsaanpak landelijk gebied	7.160		-2.380	4.780
Verbreden sluizen Kornwerderzand	2.500			2.500
Versterking zorglandschap	278		-100	178
Vervolgstappen ‘De Tong’	30		-30	0
Voedselonderwijs	196	0	-47	149
Waterprogramma	-13			-13
Waterstofeconomie	13			13
Weerbaarheid gemeenten	700			700
Wereld erfgoed Schokland	459			459
Wind	1.369			1.369
Subtotaal geoormerkt	41.843	15.500	-9.076	48.267

Uitvoeringsreserve Sport (NR: B011)

Het doel van deze reserve is het versterken van provinciale maatschappelijke waarden van sport . Het kader hiervoor de sportnota ‘Samenwerken aan een sportief Flevoland’, vastgesteld op 8 november 2023

In het coalitieakkoord ‘Toekomst voor het nieuwe land’ is de ambitie uitgesproken om een gerichte en actieve lobby op te zetten om grootschalige sportevenementen naar Flevoland te halen. Dit zijn doorgaans unieke, incidentele sportevenementen. Deze reserve wordt ingezet om aan deze ambitie bij te dragen. De reserve versterkt de uitvoering van de provinciale sportnota en het coalitieakkoord. De sportnota is gericht op het creëren van randvoorwaarden (opbouwen ervaring, trackrecord van kleinere sportevenementen, organiseren, accommoderen en maatschappelijke betrokkenheid) om een succesvolle lobby te kunnen realiseren. De reserve kan ingezet worden om incidentele kansen te benutten.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B011 Sport	143	0	0	143

Uitvoeringsreserve Zuiderzeelijngelden (NR: B016)

De reserve wordt gebruikt voor de uitvoering van het 'Zuiderzeelijngelden (ZZL)-programma'. Dit programma omvat de realisatie van projecten tot verbetering en versterking van de bereikbaarheid en economische ontwikkeling van provincie Flevoland, die kunnen worden gezien als compensatie voor het niet doorgaan van de Zuiderzeelijn. De reserve blijft in stand tot de daarmee te realiseren projecten zijn afgerond, daarna kan de reserve worden opgeheven (indicatie 2028).

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B016 Zuiderzeelijngelden	5.715	1.750	-1.553	5.912	5.912
Bij
Aframing middelen		1.750
Af
Provinciale bijdrage projecten ZZL			-1.553
Resterend oormerk per 31-12-2027
Luchthavenfonds					173
Provinciale bijdrage projecten ZZL					5.739
Totaal oormerken					5.912

Bestemmingsreserve Procesgelden gebiedsontwikkeling (NR: B025)

Om uitvoering te geven aan deze wettelijke taak gebiedsontwikkeling is expertise voor specifieke onderwerpen of tijdelijk extra capaciteit nodig. Dat is afhankelijk van de fase van een programma en project, waaronder het opstarten van nieuwe programma’s en projecten om te komen tot een bestuursopdracht. De kosten voor deze expertise zijn onderdeel van de proceskosten van een programma of project. Vanwege het ongelijkmatig verloop van deze proceskosten gedurende de looptijd van de gebiedsprogramma’s is deze reserve ingesteld.

Voor de uitvoering van gebiedsontwikkeling en gebiedsprogramma’s gebruiken wij vaak externe expertise in de vorm van dienstverlening of tijdelijke inhuur, om daarvoor niet de formatie uit te hoeven breiden. De reden daarvan is dat de vraag naar inzet en expertise afhankelijk is van de fase waarin een gebiedsprogramma of project zich bevindt . Omdat vraaggericht wordt ingehuurd is er sprake van een ongelijkmatig verloop van de proceskosten voor de gebiedsprogramma’s of projecten. Dat betreft ook het opstarten van nieuwe programma’s en projecten.

Voor elke gebiedsontwikkeling wordt een bestuursopdracht door PS vastgesteld, waarbij inzicht wordt gegeven in de uitgaven die voor de gebiedsontwikkeling zullen worden gedaan.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B025 Procesgelden gebiedsontwikkeling	1.452	1.000	-1.075	1.377
Bij
Reguliere storting		1.000
Af
Lelystad Airport			-150
Oostvaardersoevers			-75
Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland			-100
Regiodeal Noordelijk Flevoland			-75
MITC			-125
Flevokust Haven			-50
Markermeer/IJmeer			-50
Batavialand			-150
Overige gebiedsprogramma's			-125
Procesgeld regiodeal			25
Procesgeld gebiedsgerichte trans Water			-100
Procesgeld Flevokust Haven onderzoeken 2026 en 2027			-100
			-1.075

Uitvoeringsreserve POP (NR: B027)

De reserve heeft als doel de middelen voor uitvoering en cofinanciering van het POP3 programma beschikbaar te houden. De verwachte provinciale cofinanciering en uitvoeringskosten voor het POP3 programma zijn gelijkmatig over de jaren verdeeld. De feitelijke inzet hiervan wisselt echter van jaar tot jaar, vanwege de relatie met de voortgang van de (gesubsidieerde) projecten en de declaraties door derden . De reserve is gekoppeld aan de uitvoering van het POP3 programma.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B027 POP	1.499	0	0	1.499

Bestemmingsreserve Bodem (NR: B029)

Het doel van de reserve is het inzetten van middelen voor de gebiedsprocessen ‘bodemdaling’ en het ontwikkelen van pilots rond bodemdaling, bodemkwaliteit en meervoudig ruimtegebruik. Deze processen zijn bedoeld om de bodemkwaliteit te waarborgen en een geïntegreerde benadering te ontwikkelen voor de gebiedsontwikkeling in gebieden met bodemdaling .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B029 Bodem	990	0	0	990	990
Resterend oormerk per 31-12-2027
Bodemdaling					105
Regionale kennisfunctie bodem en ondergrond					60
Verbreding en vernieuwing culturele infrastructuur					300
Cofinanciering Flevoland Programma Zoetwaterregio Noord-Nederland 2e fase Deltaprogramma 2022-2027 (PN23-26)					525
Totaal oormerken					990

Uitvoeringsreserve Cofinanciering EU-projecten 2014-2020 (NR: B031)

De reserve is bedoeld voor de Europese programma’s 2014-2020. Provincie Flevoland is programmapartner in het EFRO programma ‘Kansen voor West’ en INTERREG programma 'Duitsland-Nederland'. Ook benut de provincie andere INTERREG fondsen en thematische fondsen.

Het budgetverloop van de meerjarige programma’s is vooraf niet te bepalen. Deze reserve is ingesteld om:

schommelingen in het beslag op de jaarlijkse begroting te vermijden;
de provinciale cofinanciering voor de projecten uit het Europese programma 2014-2020 beschikbaar te houden gedurende de uitvoeringsperiode .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B031 Cofinanciering EU-projecten 14-20	4.148	900	-900	4.148
Bij
Reguliere storting		900
Af
Provinciale cofinanciering OP Kansen voor West 2014-2020			-760
Provinciale cofinanciering Interreg V			-140
			-900

Bestemmingsreserve Nieuwe Natuur (NR: B032)

De in de reserve beschikbare middelen worden ingezet voor de realisatie van het 'Programma Nieuwe Natuur' en de afwikkeling van het voormalig Oostvaarderswold. Om het inzicht te verbeteren in de nog beschikbare middelen voor het programma is hiervoor een afzonderlijke reserve ingesteld . Het kader betreft het besluit van Provinciale Staten (PS) van 17 december 2014 over de uitvoering van het 'Programma Nieuwe Natuur’.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B032 Nieuwe natuur	2.760	0	0	2.760

Egalisatiereserve activering vervangingsinvesteringen (NR: B033)

Op basis van de 'Koepelnota integraal infra beheer' is een totaal dekkingsarrangement gemaakt voor
de kosten van infrabeheer (jaarlijks onderhoud, niet jaarlijks onderhoud en vervangingsinvesteringen) voor de komende jaren. Daarbij worden de vervangingsinvesteringen geactiveerd, waarbij de kapitaallasten (‘de stille lasten’) worden gedekt uit het beschikbare budget voor de stille lasten (€ 4,5 mln. per jaar vanaf 2014). Dit betekent dat er in de eerste jaren ruimte binnen het stille lasten budget ontstaat, die in latere jaren nodig is om de oplopende kapitaallasten te dekken. Deze egalisatiereserve is bedoeld om de lasten van het infrabeheer in latere jaren te kunnen dekken.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B033 Activering vervangingsinvesteringen	23.621	2.671	-1.956	24.335
Bij
Toevoeging		2.671
Af
Onttrekking			-1.956

Bestemmingsreserve Almere 2.0 (NR: B035)

Het doel van de reserve is om de voor het Fonds Verstedelijking Almere (FVA) beschikbare provinciale bijdrage beschikbaar te houden totdat deze op basis van gehonoreerde projecten tot besteding komt .

Bestedingen ten laste van de reserve 'Almere 2.0' vinden plaats op basis van jaarprogramma’s voor het 'Fonds Verstedelijking Almere' (inclusief eventuele tussentijds vastgestelde wijzigingen) waarmee Provinciale Staten hebben ingestemd. De jaarlijkse besteding is gemiddeld € 6,7 mln., wat gelijk is aan de jaarlijkse storting in de reserve.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B035 Almere 2.0	73	6.700	-6.750	23
Bij
Reguliere storting		6.700
Af
Bijdrage jaarprogramma 'Almere 2.0'			-6.700
Jaarlijkse bijdrage 'Living Lab'			-50
			-6.750

Egalisatiereserve Mobiliteit (NR: B037)

Het doel van deze egalisatiereserve is om de doelen en ambities uit het 'Programma Mobiliteit & Ruimte’ te realiseren. De primaire functie van de reserve is om schommelingen in de inzet van deze middelen te egaliseren en de provinciaal beschikbare algemene middelen voor Mobiliteit beschikbaar te houden. De fasering binnen het totaal budgettair kader wordt daarom jaarlijks geactualiseerd, rekening houdend met de laatste ontwikkelingen .

De reserve wordt ingezet als dekking voor de uitvoering van het 'Programma Mobiliteit en Ruimte’. Dit programma bevat thema's als 'openbaar vervoer', 'ontwikkeling' en 'innovatie mobiliteit' (smart mobility en verkeersveiligheid). Ook zijn er investeringen in de provinciale infrastructuur die onderdeel uitmaken van dit programma. De kapitaallasten van die investeringen worden gedekt vanuit de reserve.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B037 Mobiliteit	131.705	12.864	0	144.569	3.352
Bij
Herijking 'Programma Mobiliteit en Ruimte' (optie 2)		14.000
Doorbelaste personeelskosten, ter dekking kapitaallasten		700
Besteding Mobiliteitsmiddelen uit Provinciefonds		-1.836
		12.864
Resterende oormerken per 31-12-2027
Bijdrage N50					750
Kwaliteitsimpuls OV					100
Verduurzaming OV					2
Fietsmaatregelen					2.500
Totaal oormerken					3.352

Egalisatiereserve Beheer en ontwikkeling natuur (NR: B038)

Het doel van de reserve is de realisatie van projecten en het uitvoeren van beheermaatregelen in het kader van de decentralisatie van het Natuurbeleid. De reserve zorgt ervoor dat de verschillen in kasuitgaven tussen de jaren worden geëgaliseerd.

Met de decentralisatie van natuurtaken zijn een viertal taken aan de provincie overgedragen, waarvoor de reserve gebruikt zal worden:

de bekostiging van het natuurbeheer en het agrarisch natuurbeheer, inclusief de daarbij behorende uitvoering en monitoring;
de verplichtingen in het kader van het Faunafonds, dit gaat over de uitbetaling van faunaschade in de provincie (open einde regeling, risico op incidenteel hoge lasten);
de uitvoering van effectgerichte maatregelen in de Natura 2000-gebieden, de inrichtingsmaatregelen volgens de N2000-beheerplannen;
het behouden en versterken van de natuurwaarden door middel van inrichting en kwaliteitsverbetering van natuurgebieden.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B038 Beheer en ontwikkeling natuur	10.392	814	-2.291	8.915
Bij
Reguliere storting volgens begroting		814
Af
Subsidie 'Natuur- en Landschapsbeheer 2026-2031'			-972
Project 'Na-isolatie'			-39
Cofinanciering voor openstellingen binnen het 'Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) 2023-2027'			-1.280
			-2.291

Uitvoeringsreserve Doorgeschoven Activiteiten (NR: B040)

Het doel van deze reserve is het overhevelen van niet bestede budgetten voor specifieke activiteiten die over de jaargrens heen schuiven . Het gaat daarbij uitsluitend om doorgeschoven middelen voor activiteiten waarvoor geen specifieke bestemmingsreserves zijn ingesteld. Als dit laatste wel het geval is, vindt eventuele overheveling plaats via de daarvoor geëigende reserves.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B040 Doorgeschoven activiteiten	1.014	0	-100	914	914
Af:
Actieplan Geluid			-100
Resterende oormerken per 31-12-2027
Actieplan Geluid					89
Transitie Landelijk gebied					675
Maatregel Ecologisch bermbeheer					150
Totaal oormerken					914

* Gedurende 2027 kan deze reserve nog worden ingezet voor overlopende werkzaamheden. Een eventueel saldo zal bij het opstellen van de jaarrekening vrijvallen, tenzij PS daartoe anders hebben besloten.

Egalisatiereserve Economisch Programma (NR: B043)

Het doel van de reserve is om de doelen en ambities van het provinciaal Economisch programma te realiseren .

De reserve wordt ingezet als dekking voor de uitvoering van het Economisch programma. Dit programma bevat vier programmalijnen, te weten:
1. Verdienvermogen mkb
2. Menselijk en sociaal kapitaal
3. Toekomstbestendig bedrijfsleven
4. Ruimtelijk-economische ontwikkeling.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B043 Economisch Programma	17.230	75	-1.511	15.794	12.234
Bij
Budgettaire actualisatie PPS-regeling		75
Af
Exploitatiesubsidie Horizon			-571
Subsidieverlening 'Innovatiefonds Flevoland'			-300
Versterken ondernemerscultuur			-100
PPS-regeling			-53
Uitvoeringsprogramma digitalisering mkb			-300
Werklandschappen van de Toekomst			-185
Overig			-2
			-1.511
Resterende oormerken per 31-12-2027
Internationaal Ondernemerschap					237
Human Capital Agenda/Arbeidsmarkt					986
Internationalisering					135
Verdienvermogen mkb (lijn 1)					3.145
Menselijk en sociaal kapitaal (lijn 2)					1.812
Toekomstbestendig bedrijfsleven (lijn 3)					2.817
Ruimtelijk-economische ontwikkeling (lijn 4)					1.710
Groeifonds (risicoreservering)					1.000
Voucherregeling (Coalitieakkoord 2023-2027)					392
Totaal oormerken					12.234

Uitvoeringsreserve Duurzame energie (NR: B044)

Het doel van de reserve is het uitvoeren van projecten binnen de opgave 'Duurzame energie’ .

Aan de reserve 'Duurzame Energie' worden onttrekkingen gedaan voor diverse projecten die bijdragen aan de energietransitie. Dit omvat onder andere:

subsidie voor oplossingen tegen netcongestie;
regionale Energie Strategie (RES);
actieplan 'Het Goede Voorbeeld';
aanpak van de grootste gasverbruikers in Flevoland;
ontwikkeling van warmtenetten.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B044 Duurzame energie	7.805	1.583	-1.820	7.568	6.955
Bij
Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid		1.583
		1.583
Af
Netcongestie			-700
Onderzoeks- en proceskosten Netcongestie			-9
Uitvoeringskosten RES			-93
Subsidie thuisbatterij			-1.018
			-1.820
Resterende oormerken per 31-12-2027
Regionale Energie Strategie (RES)					721
RES DU Natuur bij Energieprojecten					788
Subsidie Oplossingen voor netcongestie voor bedrijven en de gebouwde omgeving					615
Subsidie thuisbatterij					1.227
Thuis- en buurtbatterijen (PPN26-29)					1.000
Netcongestie (PPN26-29)					2.363
Ontwikkeling warmtenet					187
Aanpak grootste gasverbruikers Flevoland					54
Totaal oormerken					6.955

Uitvoeringsreserve Regiodeal Noordelijk Flevoland (NR: B045)

Het doel is het reserveren van de middelen, de rijksbijdrage en (provinciale) cofinanciering, voor de uitvoering van het Regiodeal programma .

De rijksbijdrage en de regionale cofinanciering zal worden besteed aan het realiseren van de doelen die benoemd zijn in de Regiodeal, gericht het toekomstbestendig maken van het Maritiem Cluster op Urk, de verduurzaming van de IJsselmeervisserij en het verzilveren van het groeipotentieel van noordelijk Flevoland verbonden aan smart mobility. Het kader voor de besteding is vastgelegd in de regiodeal.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B045 Regiodeal Noordelijk Flevoland	5.278	162	-3.907	1.533	1.533
Bij
Regio Deal Noordelijk Flevoland		162
Af
Bijdragen Regio Deal Noordelijk Flevoland			-1.662
Raming Regio Deal Noordelijk Flevoland			-220
Raming Inhuur			-14
Raming Regiodeal 2.0			-461
Raming MITC			-550
Raming Maritieme bereikbaarheid			-1.000
			-3.907
Resterende oormerken per 31-12-2027
Regiodeal - Maritiem Cluster Urk					345
Regiodeal Noordelijk Flevoland - 2e fase					1.188

Uitvoeringsreserve Uitvoering cultuurbeleid (NR: B046)

Het doel van deze reserve is de realisatie van de doelen uit het 'Flevolands Fonds voor Culturele Ontwikkeling' en de doelen uit de cultuurnota waarvoor incidentele middelen beschikbaar zijn gesteld door PS .

Deze reserve wordt ingezet voor:

de uitvoering van het 'Flevolands Fonds voor Culturele Ontwikkeling': 'Carte Blanche', de 'Nadere regels Versterken en Vernieuwen' en 'Mede mogelijk maken', 'Crowdfunding');
de incidentele onderdelen uit de cultuurnota: 'Museaal beleid', 'Crowdfunding' (in 2025), 'Carte Blanche' (in 2025) inlopen achterstanden en meten impact;
incidentele kosten voor 'Landart', gemaximeerd tot € 0,3 mln.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B046 Uitvoering cultuurbeleid	2.630	33	-673	1.991
Bij
Reguliere storting		33
		33
Af
Incidentele middelen Cultuurnota 2025-2028			-323
Voortzetting van Voordekunst en Carte Blanche			-350
			-673

Bestemmingsreserve Krachtige samenleving (NR: B047)

De reserve wordt ingezet voor:

een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt;
gezonde en veerkrachtige Flevolanders, die langer fit en gezond blijven, en daarmee langer zelfredzaam ;
een toekomstbestendig, bereikbaar en betaalbaar zorglandschap dat past bij de behoeften en mogelijkheden van Flevoland.

De resterende middelen worden ingezet voor de om- en afbouw van het programma 'Krachtige Samenleving'. Hierna is de reserve overbodig geworden. Deze kan worden opgeheven na uitvoering van de laatste werkzaamheden.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B047 Krachtige Samenleving	85	0	0	85

Egalisatiereserve Informatievoorziening (NR: B049)

Als provincie Flevoland staan we aan het begin van de digitale transformatie. Het inzetten van de digitale transitie voor onze opgaven, onze digitale economie en de digitalisering van de provinciale organisatie maakt van de digitale transitie een meervoudige opgave en raakt alle opgaven, beleidsterreinen en onze wettelijke taken en hiermee de hele provinciale organisatie. Om bovenstaande te effectueren wordt een groot aantal projecten en activiteiten gerealiseerd die vaak een langere doorlooptijd dan één jaar hebben. Daarnaast is er sprake van onvoorspelbaarheid in de financiële omvang per jaar door een continue veranderende markt en technische (door)ontwikkelingen. Door middel van een egalisatiereserve kunnen de toegezegde middelen voor hun doel kunnen worden benut. De reserve kan worden aangewend in jaren waarin er een tekort op de programmakosten ontstaat en worden aangevuld in de jaren waarin een begrotingsoverschot bestaat.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B049 Informatiestrategie	1.641	0	0	1.641

Uitvoeringsreserve Flevoland Natuurinclusief (NR: B050)

In de Najaarsnota 2020 is aangekondigd dat er in 2021 een nieuw programma ‘Flevoland Natuurinclusief’ wordt ontwikkeld, gezien de noodzaak van een transitie naar een meer natuurinclusieve samenleving. Rijk en provincies werken samen aan een ‘natuurinclusieve’ agenda, waarin voor de langere termijn het perspectief, de ambities en kansen voor de samenleving in beeld worden gebracht, met versterkte aandacht voor de natuur in onze nabije omgeving, met name buiten onze natuurgebieden. Voor het programma is een meerjarige investering nodig, welke parallel loopt aan de investeringen van het Rijk op het gebied van natuur (en stikstof). De aanpak is gericht op samenwerking met verschillende partners en de koppeling met andere belangrijke opgaven. Een groot deel van de kosten zitten in projecten van derden en andere overheden. Dit vraagt om flexibiliteit tussen de verschillende onderdelen en mogelijk ook tussen de jaren. Om deze reden wordt gebruik gemaakt van een reserve .

De reserve wordt onder andere ingezet voor de uitvoering van het programma 'Flevoland Natuurinclusief'. Dit bevat in ieder geval de volgende onderdelen:

actieplan Biodiversiteit;
bossenstrategie;
vermaatschappelijking natuur;
exotenbestrijding;
natuurmaatregelen stikstof.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B050 Flevoland Natuurinclusief	2.684	0	-250	2.434
Af
Bossenstrategie			-250

Uitvoeringsreserve GLB (NR: B052)

De reserve is ingesteld bij de Programmabegroting 2023 om provinciale cofinanciering beschikbaar te hebben voor de uitvoering van het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid GLB-NSP 2023 -2027 en de uitvoeringskosten voor dat programma .

De reserve heeft als doel middelen voor cofinanciering en uitvoeringslasten voor het GLB-NSP 2023-2027 beschikbaar te hebben. De feitelijke inzet van de middelen wisselt van jaar tot jaar, vanwege de relatie met de voortgang en de declaraties door derden.

De middelen worden besteed aan de cofinanciering van Europese subsidies en uitvoeringskosten. Het kasritme van deze uitgaven is afhankelijk van de voortgang van de projecten. Het programma heeft een looptijd tot en met 2027, met een verwachte uitloop tot en met 2029.

Bij de Programmabegroting 2023 is voor de cofinanciering GLB een bestemmingsreserve ingesteld en een bedrag van € 7,75 mln. toegevoegd. Een bedrag van € 2,0 mln. is opgenomen in de Perspectiefnota 2025-2025 en zal bij de vaststelling van de Programmabegroting 2025 beschikbaar worden gesteld. Daarnaast wordt vanuit thema 'Natuur' € 2,1 mln. geleverd waardoor het totaal beschikbare bedrag voor provinciale cofinanciering € 11,85 mln. Dit is toereikend voor het programma 'GLB 2023 2027'.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B052 GLB	8.777	554	-3.196	6.135
Bij
Personele inzet GLB-projecten SBB		-100
Reguliere jaarlijkse storting		430
Jaarlijkse bijdrage POP3/3+		224
		554
Af
Cofinanciering LEADER 2023-2027			-107
Samenwerking Innovatie EIP-GLB en uitvoeringskosten 2024			-709
Uitvoeringskosten 2025-2028			-1.420
Cofinanciering GLB 2025-2028			-960
			-3.196

Egalisatiereserve MSNF (NR: B053)

Het doel van deze reserve is het dekken van de kapitaallasten (financiering en afschrijving) in de aanloopfase van het project . De kapitaallasten zijn het gevolg van de activering van de investeringen in het vastgoed MSNF en de projectfinanciering

De reserve wordt ingezet ter dekking van de kapitaallasten voor de investeringen in MSNF. De hoogte van de onttrekking is afhankelijk van de jaarlijkse kapitaallasten, zoals deze voortvloeien uit de staat van activa.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B053 MSNF	3.000	0	0	3.000

Uitvoeringsreserve Coalitieakkoord 2023-2027 (NR: B054)

Het doel van de reserve is het college te mandateren de incidentele onderwerpen uit het coalitieakkoord nader uit te werken en de daarvoor toegekende middelen te benutten. Deze onderwerpen worden beschouwd als passend binnen het bestaande provinciale beleid.

De reserve is ingesteld bij de Programmabegroting 2024 om de incidentele middelen vanuit het Coalitieakkoord 2023-2027 “Toekomst voor het nieuwe land” beschikbaar te hebben voor de uitvoering van het coalitieakkoord.

De toegekende middelen worden naar verwachting in de coalitieperiode 2023 tot en met 2027 ingezet.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12	Oormerk
B054 Uitvoering Coalitieakkoord 2023-2027	5.721	0	-2.300	3.421	3.421
Af:
Bereikbaarheid dorpen buitengebied			-250
Provinciaal klimaatplan			-50
Beleefbaarheid en toegankelijkheid natuur			-2.000
			-2.300
Resterende oormerken per 31-12-2027
Oormerken uitvoering Coalitieakkoord 2023-2027					3.421

Egalisatiereserve Wet open overheid (NR: B055)

Het voldoen aan de Woo is een wettelijke provinciale taak. De Woo heeft tot doel (semi-) overheden transparanter te maken. De kern is dat overheidsorganisaties verplicht worden om in meer categorieën documenten actief openbaar te maken. De implementatie van de Woo heeft met name impact op het inrichten van een toereikende informatiehuishouding. Er is door provincie Flevoland een programma- en uitvoeringsplan opgesteld om aan deze wet te voldoen. Het doel is bereikt op het moment dat er volledig aan de wet wordt voldaan .

Het Rijk verwacht dat de implementatie van de Wet open overheid ongeveer 8 jaar duurt (startjaar 2022). Met de egalisatiereserve wordt gewaarborgd dat financiële middelen gedurende de implementatieperiode alsnog aan het doel worden besteed.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B055 Wet open overheid	1.384	0	0	1.384

Uitvoeringsreserve Cofinanciering EU-projecten 2021-2027 (NR: B056)

Het doel van de reserve is om de schommelingen in het beslag op de jaarlijkse begroting te egaliseren, en
de provinciale cofinanciering voor de projecten uit het Europese programma 2021-2027 beschikbaar te houden gedurende de uitvoeringsperiode.
De reserve wordt primair ingezet voor de cofinanciering en uitvoering van (provinciale) projecten, in het kader van de Europese programma’s 2021-2027.
Daarnaast vervult de reserve een rol bij het afdekken van het risico dat de Europese commissie gedeclareerde programmakosten niet volledig vergoedt.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B056 Cofinanciering EU-projecten 2021-2027	0	0	0	0

Uitvoeringsreserve Frictiekosten Batavialand (NR: B057)

Gedurende de bouw- en ontwikkelingsfase van het Erfgoedpark Batavialand worden frictiekosten verwacht. Op basis van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeente voldoen deze kosten niet aan het activeringscriterium. Daarom kunnen de frictiekosten niet geactiveerd worden, oftewel niet ten laste van het krediet worden gebracht.

De reserve is ingesteld voor incidentele financiële dekking voor de frictiekosten. De reserve draagt daardoor direct bij aan de realisatie van het Erfgoedpark Batavialand.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
B057 Frictiekosten Batavialand	470	0	0	470

Voorzieningen

Grondwaterbeheer (NR: V005)

De voorziening is bestemd voor het egaliseren van jaarlijkse verschillen tussen uitgaven wegens grondwaterbeheer (inclusief schadevergoedingen) en inkomsten uit de grondwaterheffing. De bestedingsdoelen van de grondwaterheffing vloeien voort uit de Waterwet (voorheen de Grondwaterwet), artikel 7.7. De doelen zijn maatregelen om nadelige effecten van grondwateronttrekkingen te compenseren, onderzoekingen ten behoeve van het grondwaterbeleid, het grondwaterregister en schade in verband met onttrekkingen. Ook het met deze taken belaste personeel kan betaald worden uit de grondwaterheffing. Besteding aan andere doelen is niet toegestaan.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V005 Grondwaterbeheer	343	0	0	343

Niet-jaarlijks onderhoud provinciehuis (NR: V011)

De voorziening is bedoeld om het provinciehuis inclusief de daarin aanwezige installaties in de huidige vorm voor een lange periode in stand te houden. Dit gebeurt op basis van een opgesteld MJOP, waarin voor een langere periode (max. 40 jaar) een doorkijk wordt gegeven in de benodigde financiële middelen .

Elke vier jaar stellen PS het MJOP vast. De financiële uitwerking van het huidige plan is op 1 juli 2026 door PS vastgesteld en bestrijkt de periode 2027-2031. Het volledige (inhoudelijke) plan is vastgesteld op 11 november 2027. In het plan is inzichtelijk gemaakt op welke onderdelen voor het niet-jaarlijks onderhoud in die periode kosten gemaakt worden.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V011 NJO provinciehuis	1.251	600	-1.045	806
Bij
Reguliere storting		600
Af
Uitvoering onderhoud 2027 volgens onderhoudsplan			-1.045

Pensioenen (oud) leden GS (NR: V015)

Uit de voorziening worden de pensioenaanspraken van (voormalige) gedeputeerden betaald. De leden van Gedeputeerde Staten (GS) zijn namelijk voor pensioenen aangewezen op de provincie. De voorziening heeft een sparende functie voor toekomstige uitgaven in het kader van pensioenen van (oud)gedeputeerden .

De voorziening wordt gevoed uit algemene middelen en uit inhoudingen bij de leden van GS. Er is geen minimum- of maximumomvang afgesproken voor de voorziening, maar extern opgestelde actuariële berekeningen bepalen de noodzakelijke hoogte van de voorziening.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V015 Pensioenen (oud) leden GS	9.306	305	-348	9.262
Bij
Reguliere storting o.b.v. actuariële berekeningen		305
Af
Pensioenbetalingen (oud) leden GS			-348

Niet-jaarlijks onderhoud infrastructuur (NR: V025)

De voorziening is bedoeld om het provinciaal wegen- en vaarwegennet voor een lange periode in stand te houden; daarvoor is periodiek groot onderhoud nodig. Op basis van inspecties en rekening houdend met de aspecten bereikbaarheid, verkeersveiligheid en staat van onderhoud worden meerjarige onderhoudsprogramma’s opgesteld. Op basis hiervan wordt de jaarlijkse dotatie en onttrekking bepaald. De onderhoudsprogramma’s worden eenmaal per vijf jaar aangeboden aan PS. De uitwerking vindt plaats in het jaarlijks op te stellen 'Meerjarenprogramma Beheer en onderhoud en Vervanging Infrastructuur' (MBVI) .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V025 NJO infrastructuur	5.160	10.864	-9.290	6.734
Bij
Reguliere storting		10.864
Af
Uitvoering onderhoud 2027 volgens onderhoudsprogramma’s			-9.290

Oninbare vorderingen (NR: V035)

Deze voorziening is bedoeld voor het afdekken van het risico op oninbare vorderingen op debiteuren. Het bedrag in de voorziening is volledig gebaseerd op specifieke vorderingen .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V035 Oninbare vorderingen	193	0	0	193

Oninbare leningen (NR: V037)

Deze voorziening is bedoeld voor afdekking van de risico’s van oninbaarheid van verstrekte leningen. Het bedrag in de voorziening is volledig gebaseerd op specifieke leningen .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V037 Oninbare leningen	3.279	0	0	3.279

Niet-jaarlijks onderhoud vestigingen (NR: V043)

De voorziening is bedoeld om de vestigingen, inclusief de daarin aanwezige installaties, in de huidige vorm voor een lange periode in stand te houden.

Dit gebeurt op basis van een opgesteld MJOP, waarin voor een langere periode (max. 40 jaar) een doorkijk wordt gegeven in de benodigde financiële middelen. Om de vier jaar wordt het MJOP door PS vastgesteld. De financiële uitwerking van het huidige plan is op 1 juli 2026 door PS vastgesteld en bestrijkt de periode 2027-2031. Het volledige (inhoudelijke) plan is vastgesteld op 11 november 2027. In het plan is inzichtelijk gemaakt op welke onderdelen voor het niet jaarlijks onderhoud in die periode kosten gemaakt worden .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V043 NJO Vestigingen	286	250	-468	68
Bij
Reguliere jaarlijkse storting		250
Af
Uitvoering onderhoud 2027 volgens onderhoudsplan			-468

Niet-jaarlijks onderhoud NLE (NR: V044)

De voorziening is bedoeld om het pand, inclusief de daarin aanwezige installaties, in de huidige vorm voor een lange periode in stand te houden. Dit gebeurt op basis van een opgesteld MJOP, waarin voor een langere periode (max. 40 jaar) een doorkijk wordt gegeven in de benodigde financiële middelen. De financiële uitwerking van het huidige plan is op 1 juli 2026 door PS vastgesteld en bestrijkt de periode 2027-2031. Het volledige (inhoudelijke) plan is vastgesteld op 11 november 2027. In het plan is inzichtelijk gemaakt op welke onderdelen voor het niet jaarlijks onderhoud in die periode kosten gemaakt worden.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V044 NJO NLE	303	260	-205	358
Bij
Reguliere storting		260
Af
Uitvoering onderhoud 2027 volgens onderhoudsplan			-205

Spaarverlof (NR: V047)

De voorziening is bedoeld ter dekking van verplichtingen die ontstaan als gevolg van spaarverlof.

Werknemers mogen verlof sparen tot maximaal 50 keer hun arbeidsduur per week (bij een werkweek van 36 uur kan maximaal 1.800 verlof gespaard worden). Dit verlof kan bijvoorbeeld ingezet worden voor mantelzorg, een sabbatical, korter werken of eerder stoppen in aanloop naar pensionering .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V047 Spaarverlof	1.060	0	0	1.060

Duurzame waardevermindering Flevokust Haven (NR: V048)

Het doel van de voorziening is het afwaarderen van de boekwaarden van de investeringen in Flevokust Haven. In 2018 is Flevokust Haven in gebruik genomen. Zoals al werd voorzien ten tijde van het investeringsbesluit dient op moment van ingebruikname, volgens de verslaggevingsvoorschriften, door middel van een taxatie getoetst te worden of er sprake is van een zogeheten lagere marktwaarde ('impairment-toets'). Omdat de getaxeerde directe opbrengstwaarde (gebaseerd op marktconforme bedrijfseconomische rendementseisen) lager was dan de boekwaarde van de investering, moest de boekwaarde worden afgewaardeerd.
De voorziening wordt in de balans gepresenteerd onder de materiële vaste activa, namelijk als onderdeel van de boekwaarde van Flevokust Haven.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V048 Duurzame waardevermindering Flevokust Haven	4.406	0	-196	4.210
Af
Vrijval door actualisatie marktwaarde			-196

Niet-jaarlijks onderhoud Flevokust Haven (NR: V051)

De voorziening is bedoeld om het haventerrein, inclusief de daarop aanwezige installaties, in de huidige vorm voor een lange periode in stand te houden. Dit gebeurt op basis van een opgesteld MJOP, waarin voor een langere periode (max. 40 jaar) een doorkijk wordt gegeven in de benodigde financiële middelen. Om de vier jaar wordt het MJOP door PS vastgesteld. Het huidige plan is 25 april 2023 door PS vastgesteld en bestrijkt de periode 2022-2026. In het plan is inzichtelijk gemaakt op welke onderdelen voor het niet-jaarlijks onderhoud in die periode kosten gemaakt worden .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V051 NJO Flevokust Haven	801	167	-35	933
Af
Onderhoudskosten			-35

Vitaliteitsverlof (NR: V052)

De voorziening is bedoeld ter dekking van verplichtingen die ontstaan als gevolg van vitaliteitsverlof.

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V052 Vitaliteitsverlof	230	0	0	230

Bijdrage onderhoud Roggebot (NR: V055)

De voorziening is bedoeld ter dekking van toekomstige lasten voor eigendom, beheer en exploitatie van de Roggebotbrug N307 .

Bedragen x € 1.000	1/1	Bij	Af	31/12
V055 Bijdrage onderhoud Roggebot	17.500	0	0	17.500

C. Specificatie van de verdeling van de lasten en baten over de taakvelden

	Begroting 2027	Begroting 2028	Begroting 2029	Begroting 2030
Lasten per programma naar taakveld (incl. directe personele lasten)	Begroting 2027	Begroting 2028	Begroting 2029	Begroting 2030
Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	560	560	560	560
3.9 Water, overige baten en lasten	203	153	153	153
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	8.582	8.582	8.582	8.583
8.1 Ruimtelijke ordening	4.026	3.813	3.601	3.582
8.2 Volkshuisvesting	102	102	102	102
Totaal 1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	13.472	13.209	12.997	12.979
Landbouw, visserij, water en natuur in balans
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	2.495	2.495	2.495	2.495
3.3 Kwantiteit grondwater	631	631	631	631
3.9 Water, overige baten en lasten	1.738	999	999	999
4.1 Bodembescherming	477	631	73	73
4.6 Duurzaamheid	4.576	3.874	810	0
4.9 Milieu, overige baten en lasten	1.534	1.534	86	86
5.1 Natuurontwikkeling	6.699	5.650	1.234	1.184
5.2 Beheer natuurgebieden	13.334	13.287	12.461	11.218
5.3 Beheer flora en fauna	1.473	1.473	1.473	1.473
5.9 Natuur, overige baten en lasten	1.729	5.470	1.083	945
6.1 Agrarische aangelegenheden	2.567	2.279	1.928	113
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	164	131	131	131
Totaal 2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	37.418	38.456	23.405	19.349
Bloeiende economie
0.4 Deelnemingen	152	52	52	52
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	88	88	88	88
4.3 Geluidhinder	248	54	54	54
4.6 Duurzaamheid	38	8	8	8
6.2 Logistiek	589	589	589	589
6.3 Kennis en innovatie	1.004	904	667	517
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	18.929	14.636	11.318	10.824
Totaal 3 Bloeiende economie	21.049	16.332	12.777	12.133
Vitale samenleving en Aantrekkelijk Flevoland
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	31	31	31	31
6.4 Recreatie en toerisme	4.047	2.047	2.047	2.047
7.1 Cultuur	8.416	8.331	7.265	7.265
7.2 Maatschappij	4.013	3.904	3.904	3.904
7.9 Cultuur en maatschappij, overige baten en lasten	1.025	672	672	672
Totaal 4 Vitale samenleving en aantrekkelijk Flevoland	17.531	14.984	13.918	13.918
Toekomstbestendige energie en klimaat
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	278	278	278	278
4.1 Bodembescherming	889	752	752	752
4.4 Vergunningverlening en handhaving	6.966	6.966	6.966	6.966
4.6 Duurzaamheid	9.718	7.803	7.832	6.907
4.9 Milieu, overige baten en lasten	1.046	888	798	798
5.9 Natuur, overige baten en lasten	540	540	540	540
Totaal 5 Toekomstbestendige energie en klimaat	19.437	17.226	17.166	16.241
Goede bereikbaarheid en infrastructuur
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	100	100	100	100
2.1 Landwegen	36.580	36.429	36.506	36.529
2.2 Waterwegen	6.652	7.503	8.268	8.634
2.3 Openbaar vervoer	50.354	49.009	48.670	48.670
2.9 Verkeer en vervoer, overige baten en lasten	13.043	11.619	11.569	11.569
Totaal 6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	106.729	104.660	105.113	105.502
Eigentijds bestuur
1.1 Provinciale Staten	4.379	3.892	3.892	3.892
1.2 Gedeputeerde Staten	3.332	3.332	3.332	3.332
1.3 Kabinetszaken	108	108	108	108
1.4 Bestuurlijke organisatie	2.636	364	364	364
1.5 Interbestuurlijk toezicht op de regio	139	139	139	139
1.6 Openbare orde en veiligheid	752	752	752	657
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	1.546	1.383	1.383	1.383
3.9 Water, overige baten en lasten	47	47	47	47
8.1 Ruimtelijke ordening	232	232	232	232
Totaal 7 Eigentijds bestuur	13.171	10.249	10.249	10.153
Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering
0.3 Geldleningen en uitzettingen	40	40	40	40
0.5 Algemene dekkingsmiddelen, overige baten en lasten	9.044	16.248	23.805	31.954
0.6 Overhead	46.116	48.226	48.472	48.171
0.7 Vennootschapsbelasting	50	50	50	50
1.9 Bestuur, overige baten en lasten	2.234	2.234	2.234	2.234
Totaal 8. Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	57.484	66.799	74.602	82.450
Reserves
0.8 Mutaties reserves	31.854	18.004	18.600	16.118
Totaal 9. Reserves	31.854	18.004	18.600	16.118
Totaal Lasten	318.144	299.919	288.826	288.844
				x € 1.000

Baten per programma naar taakveld	Begroting 2027	Begroting 2028	Begroting 2029	Begroting 2030
Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling
3.9 Water, overige baten en lasten	-150	-150	-150	-150
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	-22	-22	-22	-22
8.1 Ruimtelijke ordening	-107	-63	0	0
Totaal 1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	-280	-236	-172	-172
Landbouw, visserij, water en natuur in balans
3.3 Kwantiteit grondwater	-803	-803	-803	-803
4.1 Bodembescherming	-174	-240	0	0
5.1 Natuurontwikkeling	-5.764	-4.715	-299	-249
6.1 Agrarische aangelegenheden	-589	-301	0	0
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	-32	0	0	0
Totaal 2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	-7.362	-6.058	-1.101	-1.051
Bloeiende economie
4.6 Duurzaamheid	-29	0	0	0
6.2 Logistiek	-766	-766	-766	-766
6.9 Regionale economie, overige baten en lasten	-496	-19	0	0
Totaal 3 Bloeiende economie	-1.290	-784	-766	-766
Vitale samenleving aantrekkelijk Flevoland
0.6 Overhead	-10	-10	-10	-10
6.4 Recreatie en toerisme	-28	-28	-28	-28
Totaal 4 Vitale samenleving en aantrekkelijk Flevoland	-38	-38	-38	-38
Toekomstbestendige energie en klimaat
4.1 Bodembescherming	-537	-400	-400	-400
4.4 Vergunningverlening en handhaving	-40	-40	-40	-40
4.6 Duurzaamheid	-3.652	-2.672	-2.672	-2.672
4.9 Milieu, overige baten en lasten	-73	-73	-73	-73
Totaal 5 Toekomstbestendige energie en klimaat	-4.302	-3.184	-3.184	-3.184
Goede bereikbaarheid en infrastructuur
2.1 Landwegen	-391	-391	-391	-391
2.2 Waterwegen	-83	-83	-83	-83
2.3 Openbaar vervoer	-2.794	-2.863	-2.863	-2.863
Totaal 6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	-3.268	-3.337	-3.337	-3.337
Eigentijds bestuur
1.2 Gedeputeerde Staten	-50	-50	-50	-50
Totaal 7 Eigentijds bestuur	-50	-50	-50	-50
Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering
0.1 Uitkering provinciefonds	-187.667	-191.869	-196.076	-201.393
0.2 Opbrengst provinciale belastingen	-52.600	-54.100	-55.850	-58.100
0.3 Geldleningen en uitzettingen	-2.000	-1.000	-500	0
0.4 Deelnemingen	-149	-299	-299	-299
0.6 Overhead	-3.650	-3.690	-3.690	-3.641
0.5 Algemene dekkingsmiddelen, overige baten en lasten	-5.224	-6.530	-6.530	0
Totaal 8. Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	-251.289	-257.488	-262.945	-263.433
Reserves
0.8 Mutaties reserves	-50.265	-28.743	-17.232	-16.811
Totaal 9. Reserves	-50.265	-28.743	-17.232	-16.811
Totaal Baten	-318.144	-299.919	-288.826	-288.844
				x € 1.000

D. Specificatie van incidentele baten en lasten

D1. Meerjarig overzicht incidentele en structurele lasten en baten

	Incidenteel	Structureel	Totaal 2027	Incidenteel	Structureel	Totaal 2028
1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	532	9.403	9.935	165	9.507	9.672
2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	19.408	15.236	34.644	20.446	15.236	35.682
3 Bloeiende economie	8.890	7.657	16.547	4.173	7.657	11.830
4 Vitale samenleving en Aantrekkelijk Flevoland	3.980	11.587	15.567	1.536	11.484	13.020
5 Toekomstbestendige energie en klimaat	3.185	12.661	15.846	974	12.662	13.636
6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	8.023	87.703	95.726	4.129	89.528	93.657
7 Eigentijds bestuur	2.678	5.802	8.480	18	5.540	5.558
8 Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	5.882	83.663	89.545	95	98.765	98.860
Totaal lasten	52.578	233.712	286.290	31.535	250.379	281.915
1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	-257	-23	-280	-63	-173	-236
2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	-6.559	-803	-7.362	-5.256	-802	-6.058
3 Bloeiende economie	-525	-765	-1.290	-19	-765	-784
4 Vitale samenleving en Aantrekkelijk Flevoland	0	-38	-38	0	-38	-38
5 Toekomstbestendige energie en klimaat	-1.117	-3.185	-4.302	0	-3.184	-3.184
6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	-517	-2.751	-3.268	0	-3.337	-3.337
7 Eigentijds bestuur	0	-50	-50	0	-50	-50
8 Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	-1.945	-249.344	-251.289	-9.472	-248.016	-257.488
Totaal baten	-10.920	-256.959	-267.879	-14.809	-256.366	-271.175
Totaal saldo van lasten en baten	41.658	-23.247	18.411	16.726	-5.987	10.739
Stortingen in reserves	31.854	-	31.854	18.004	-	18.004
Onttrekkingen uit reserves	-48.308	-1.957	-50.265	-26.339	-2.404	-28.743
Saldo van stortingen en onttrekkingen reserves	-16.455	-1.957	-18.411	-8.335	-2.404	-10.739
Geraamd resultaat	25.204	-25.204	-	8.391	-8.391	0
						x € 1.000

	Incidenteel	Structureel	Totaal 2029	Incidenteel	Structureel	Totaal 2030
1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	15	9.445	9.460	-25	9.467	9.442
2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	5.395	15.236	20.631	827	15.748	16.575
3 Bloeiende economie	807	7.468	8.275	-57	7.688	7.631
4 Vitale samenleving en Aantrekkelijk Flevoland	470	11.484	11.954	266	11.688	11.954
5 Toekomstbestendige energie en klimaat	1.004	12.573	13.576	32	12.619	12.651
6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	3.739	90.371	94.110	1.220	93.279	94.499
7 Eigentijds bestuur	18	5.540	5.558	7	5.456	5.463
8 Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	95	106.568	106.663	73	114.438	114.511
Totaal lasten	11.542	258.684	270.227	2.342	270.383	272.726
1 Fijn wonen en ruimtelijke ontwikkeling	-	-172	-172	-	-172	-172
2 Landbouw, visserij, water en natuur in balans	-299	-802	-1.101	-249	-802	-1.051
3 Bloeiende economie	-	-766	-766	-	-766	-766
4 Vitale samenleving en Aantrekkelijk Flevoland	-	-38	-38	-	-38	-38
5 Toekomstbestendige energie en klimaat	-	-3.184	-3.184	-	-3.184	-3.184
6 Goede bereikbaarheid en infrastructuur	-	-3.337	-3.337	-	-3.337	-3.337
7 Eigentijds bestuur	-	-50	-50	-	-50	-50
8 Algemene dekkingsmiddelen en bedrijfsvoering	-7.669	-255.276	-262.945	-646	-262.787	-263.433
Totaal baten	-7.968	-263.625	-271.593	-895	-271.136	-272.031
Totaal saldo van lasten en baten	3.574	-4.941	-1.368	1.447	-753	693
Stortingen in reserves	18.600	-	18.600	16.118	-	16.118
Onttrekkingen uit reserves	-14.456	-2.776	-17.232	-13.602	-3.209	-16.811
Saldo van stortingen en onttrekkingen reserves	4.144	-2.776	1.368	2.516	-3.209	-693
Geraamd resultaat	7.717	-7.717	0	3.964	-3.964	0
						x € 1.000

D2. Meerjarig detailoverzicht incidentele baten en lasten

In onderstaande tabel is een detailspecificatie van de incidentele baten en lasten (< 0,1 mln.) opgenomen. Voor een toelichting op de desbetreffende posten wordt verwezen naar het desbetreffende programmaonderdeel en/of de productenraming.

Programmaonderdeel	Omschrijving	Begroting 2027	Begroting 2028	Begroting 2029	Begroting 2030
1.1 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap	190 Living Lab waterzuivering	-150	-	-	-
	170 Geo-informatie ruimte	-107	-63	-	-
Totaal 1.1 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap		-257	-63	-	-
2.1 Landbouw, visserij en landelijk gebied	Overige incidentele baten van geringe omvang	-32	-	-	-
Totaal 2.1 Landbouw, visserij en landelijk gebied		-32	-	-	-
2.2 Natuur	280 Flevoland Natuurinclusief ontwikkeling	-5.764	-4.715	-299	-249
2.2 Natuur	340 Transitie Landelijk Gebied	-589	-301	-	-
Totaal 2.2 Natuur		-6.353	-5.016	-299	-249
2.3 Water	110 Bodem	-174	-240	-	-
		-174	-240	-	-
3.1 Economische ontwikkeling	430 Ruimtelijk-economische ontwikkeling	-148	-	-	-
3.1 Economische ontwikkeling	Overige incidentele baten van geringe omvang	-29	-	-	-
Totaal 3.1 Economische ontwikkeling		-177	-	-	-
3.2 Gebiedsopgaven	120 Noordelijk Flevoland	-298	-	-	-
3.2 Gebiedsopgaven	Overige incidentele baten van geringe omvang	-50	-19	-	-
Totaal 3.2 Gebiedsopgaven		-347	-19	-	-
5.1 Regionale energiestrategie	160 SPUK CDOKE	-778	-	-	-
5.1 Regionale energiestrategie	180 SPUK Ontzorgingsprogramma MKB	-203	-	-	-
Totaal 5.1 Regionale energiestrategie		-981	-	-	-
5.2 Milieu	160 Bodem	-137	-	-	-
		-137	-	-	-
6.1 Openbaar vervoer	140 Regiotaxi Flevoland	-517	-	-	-
Totaal 6.1 Openbaar vervoer		-517	-	-	-
8.1 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien	120 AU Algemene uitkering	4.248	-5.940	-5.940	-
	121 Decentralisatie uitkeringen	-4.252	-2.526	-573	-188
	140 Opcenten motorrijtuigenbelasting	-	-	-650	-500
	160 Batig rentesaldo < 1 jaar	-1.967	-967	-467	34
	200 Dividend Afvalzorg	150	-	-	-
	Overige incidentele baten van geringe omvang	9	9	9	9
Totaal 8.1 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien		-1.812	-9.423	-7.621	-646
8.2 Bedrijfsvoering	110 Capaciteitsbeheer	-134	-49	-49	-
Totaal 8.2 Bedrijfsvoering		-134	-49	-49	-
9.1 Reserves	B003 Personeel	-445	-445	-338	-338
	150 B009 Brede Bestemmingsreserve	-23.412	-8.810	-2.749	-4.661
	160 B016 Zuiderzeelijngelden	-1.553	-100	-74	-
	200 B025 procesgelden gebiedsontwikkeling	-1.075	-975	-975	-975
	240 B031 cofinanciering EU-projecten 14-20	-900	-900	-900	-900
	250 B033 Activering vervangingsinvesteringen	-1.956	-2.402	-2.776	-3.210
	B035 Almere 2.0	-6.750	-6.700	-6.700	-6.700
	290 B038 Beheer en ontwikkeling Natuur	-2.291	-1.509	-387	-
	300 B037 Mobiliteit	-	-	-	-
	340 B040 Doorgeschoven activiteiten	-100	-	-	-
	380 B043 Economisch Programma	-1.511	-1.199	-164	-14
	410 B044 Duurzame energie	-1.820	-896	-925	-
	420 B045 Regiodeal Noordelijk Flevoland	-3.906	-1.186	-434	-14
	450 B046 Fonds Culturele ontwikkeling	-673	-616	-	-
	480 B052 GLB	-3.196	-2.954	-810	-
	600 B054 Uitvoering coalitieakkoord	-2.300	-	-	-
	800 B050 Flevoland Natuurinclusief	-250	-	-	-
Totaal 9.1 Reserves		-52.138	-28.692	-17.232	-16.811
Baten		-63.058	-43.501	-25.200	-17.706
					x € 1.000

Programmaonderdeel	Omschrijving	Begroting 2027	Begroting 2028	Begroting 2029	Begroting 2030
1.1 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap	120 Beleidsontwikkeling en -beïnvloeding	210	156	70	51
	190 Living Lab waterzuivering	200	-	-	-
	170 Geo-informatie ruimte	139	95	32	15
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	-17	-87	-87	-92
Totaal 1.1 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap		532	165	15	-25
2.1 Landbouw, visserij en landelijk gebied	130 Uitvoeringsaanpak Landelijk gebied	2.380	2.380	2.380	-
2.1 Landbouw, visserij en landelijk gebied	Overige incidentele lasten van geringe omvang	82	50	-	-
Totaal 2.1 Landbouw, visserij en landelijk gebied		2.462	2.430	2.380	-
2.2 Natuur	110 Monitoring N&L-beleid	131	4	4	2
	110 Nationaal Park Nieuw Land	699	451	201	194
	110 Uitvoeringskosten GLB	1.520	1.136	810	-19
	120 Cofinanciering GLB	3.055	2.738	-	-
	120 Oostvaardersoevers	-	4.000	-	-
	180 Beheer natuur	1.480	1.158	822	190
	190 Beheer agrarisch natuurbeheer	1.504	2.044	56	21
	280 Flevoland Natuurinclusief ontwikkeling	6.043	4.745	329	263
	340 Transitie Landelijk Gebied	589	301	-	-
	390 Natuurbrandpreventie	290	274	290	-
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	49	49	83	5
Totaal 2.2 Natuur		15.361	16.900	2.595	656
2.3 Water	110 Bodem	405	558	-	-
2.3 Water	110 Waterkwaliteit	1.180	558	420	171
Totaal 2.3 Water		1.585	1.116	420	171
3.1 Economische ontwikkeling	140 Ontwikkelings Maatschappij Flevoland	1.591	1.591	182	68
	380 Verdienvermogen mkb	531	31	280	45
	390 Menselijk en sociaal kapitaal	240	213	24	10
	430 Ruimtelijk-economische ontwikkeling	361	11	11	5
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	32	3	3	1
Totaal 3.1 Economische ontwikkeling		2.755	1.849	500	129
3.2 Gebiedsopgaven	110 Procesgeld overige gebiedsprogramma’s	-200	-200	-200	-200
	121 Procesgeld Flevokust Haven	100	-	-	-
	140 Luchthavenfonds	100	100	74	-
	142 Doorontwikkeling MITC	2.340	1.220	-	-
	160 Programma Regio Deal NF	3.744	1.186	434	14
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	50	19	-	-
Totaal 3.2 Gebiedsopgaven		6.134	2.324	307	-187
4.1 Recreatie, toerisme en sport	130 Onderhoud en herstel recreatieve infrastructuur	2.000	-	-	-
Totaal 4.1 Recreatie, toerisme en sport		2.000	-	-	-
4.2 Cultuur en erfgoed	130 Kwaliteitsborging erfgoed in regio	156	156	156	149
	140 Museaal beleid	125	128	1	1
	150 Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK)	190	200	16	6
	190 Batavialand	178	178	178	66
	220 Stichting Kubus / cultuurparticipatie	107	118	23	9
	280 Fonds Culturele Ontwikkeling	250	140	-	-
	290 Regionale Culturele Infrastructuur	333	333	-	-
	310 Makers	199	199	73	27
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	85	85	23	8
Totaal 4.2 Cultuur en erfgoed		1.622	1.536	470	266
4.3 Vitale samenleving	181 Versterking zorglandschap	109	-	-	-
4.3 Vitale samenleving	183 Initiatieven Vitale Samenleving	250	-	-	-
Totaal 4.3 Vitale samenleving		359	-	-	-
5.1 Regionale energiestrategie	110 Regionale Energie Strategieën	101	103	108	4
	150 Opgave duurzame energie	776	66	66	25
	160 SPUK CDOKE	778	801	825	-
	180 SPUK Ontzorgingsprogramma MKB	213	-	-	-
	190 Subsidie thuis- en buurtbatterijen	1.019	-	-	-
Totaal 5.1 Regionale energiestrategie		2.886	971	1.000	29
5.2 Milieu	110 Klassieke milieutaken	111	3	3	2
	160 Bodem	137	-	-	-
	Overige incidentele baten en lasten	1	1	1	1
Totaal 5.2 Milieu		249	4	4	3
5.3 Klimaat	Overige incidentele lasten van geringe omvang	50	-	-	-
Totaal 5.3 Klimaat		50	-	-	-
6.1 Openbaar vervoer	110 Openbaar streekvervoer	4.503	3.349	3.249	1.225
	120 Beheer OV (Prov. proj. stimulering)	639	278	39	16
	140 Regiotaxi Flevoland	556	339	339	127
Totaal 6.1 Openbaar vervoer		5.698	3.965	3.626	1.368
6.2 Ontwikkeling en innovatie mobiliteit	150 Smart Mobility	1.272	-50	-50	-210
6.2 Ontwikkeling en innovatie mobiliteit	160 Fietsmaatregelen	158	57	6	3
Totaal 6.2 Ontwikkeling en innovatie mobiliteit		1.430	7	-44	-207
6.3 Infrastructuur	120 Bijdragen aan gemeenten	895	157	157	59
Totaal 6.3 Infrastructuur		895	157	157	59
7.1 Bestuur	140 Vieren en herdenken	2.012	12	12	4
	260 Monitor van Flevoland	159	-	-	-
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	15	-	-	-
Totaal 7.1 Bestuur		2.185	12	12	4
7.2 Provinciale Staten	240 Verkiezingen	275	-	-	-
	300 Staten Informatie Systeem	160	3	3	2
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	58	2	2	1
Totaal 7.2 Provinciale Staten		494	6	6	3
8.1 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien	110 Onvoorziene uitgaven	140	140	140	140
	120 Loon- en prijsontwikkeling	5.026	16.011	22.653	34.220
	130 Stelpost nieuw beleid	-1.891	7.718	-751	-7.429
	140 Stelpost onzekerheden	400	800	1.200	1.600
	200 Stelpost financiering	-	-	-	500
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	2	2	2	1
Totaal 8.1 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien		3.677	24.671	23.244	29.032
8.2 Bedrijfsvoering	110 Capaciteitsbeheer	5.154	-	-	-
	150 Stelposten	504	504	504	504
	280 Vestigingen	517	17	17	10
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	159	26	26	12
Totaal 8.2 Bedrijfsvoering		6.334	547	547	526
8.3 Overhead en vennootschapsbelasting	Overige incidentele lasten van geringe omvang	50	50	50	50
Totaal 8.3 Overhead en vennootschapsbelasting		50	50	50	50
9.1 Reserves	B003 Personeel	921	921	921	921
	140 B008 Monumentenzorg	324	324	324	324
	150 B009 Brede Bestemmingsreserve	3.375	3.203	3.253	1.753
	160 B016 Zuiderzeelijngelden	1.750	-	-	-
	200 B025 procesgelden gebiedsontwikkeling	1.000	1.000	1.000	1.000
	240 B031 cofinanciering EU-projecten 14-20	900	900	900	900
	250 B033 Activering vervangingsinvesteringen	-	-	-	-
	B035 Almere 2.0	6.700	6.700	6.700	6.700
	300 B037 Mobiliteit	11.751	728	1.115	243
	290 B038 Beheer en ontwikkeling Natuur	814	314	814	814
	410 B044 Duurzame energie	1.583	-	-	-
	420 B045 Regiodeal Noordelijk Flevoland	162	-	-	-
	480 B052 GLB	554	554	654	654
	Overige incidentele lasten van geringe omvang	108	108	108	75
Totaal 9.1 Reserves		29.942	14.751	15.788	13.383
Lasten		86.699	71.460	51.077	45.261
Eindtotaal		23.641	27.959	25.876	27.555
					x € 1.000

E. Afkortingenlijst
E. Afkortingenlijst
AAA:      Amsterdam Airport Area
ABW:      Actieplan Bodem en Water
AER:      Assembly of European Regions
AGC:      Airport Garden City
ANLB:      Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer
APPA:      Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers
AVG:      Algemene Verordening Gegevensbescherming
BAC:      Bestuurlijke adviescommissie
BBP:      Bruto Binnenlands Product
BBV:      Besluit Begroting en Verantwoording gemeente en Provincies
BV:      Besloten Vennootschap
BNG:      Bank Nederlandse Gemeenten
BRP:      Bruto Regionaal Product
BZK:      Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
CA:      Coalitieakkoord
CBS:      Centraal Bureau voor de Statistiek
CMO:      Centrum voor Maatschappelijk Ontwikkeling Flevoland
CPB:      Centraal Planbureau
CPMR:      Conference of Peripherical Maritieme Regions
DGO:      Duurzaam gebruik van de Flevolandse ondergrond
DPIA:      Data Protection Impact Assessment
DOVA:      Decentrale OV-autoriteiten
DSO:      Digitaal Stelsel Omgevingswet
DROW:      Duurzame Ruimtelijke Ontwikkeling en Waterbeheer
EEF:      Energie Expertisecentrum Flevoland
EFRO:      Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling
EHS:      Ecologische Hoofdstructuur
EU:      Europese Unie
EZK:      Economische Zaken en Klimaat
FBE:      Faunabeheereenheid Flevoland
FEA:      Flevolandse Energie Agenda
FVA:      Fonds Verstedelijking Almere
GLB:      Gemeenschappelijk Landbouwbeleid
GR:      Gemeenschappelijke Regeling
GS:      Gedeputeerde Staten
Ha:      Hectare
HNP:      Huis Nederlandse Provincies
HOV:      Hoogwaardig Openbaar Vervoer
HOF:      Wet Hof
IBT:      Interbestuurlijk toezicht
ICT:      Informatie- en Communicatie Technologie
IDA:      Interprovinciale Digitale Agenda
IDS:      Introductie Duurzaam Stortbeheer
IenW:      Infrastructuur en Waterstaat
IFA:      Investeringsimpuls Flevoland Almere
IKB:      Individueel Keuze Budget
IMCF:      Integraal Mobiliteitscentrum Flevoland
IPO:      Interprovinciaal Overleg van en voor Provincies
IT:      Information Technology
IUS:      Invasieve Uitheemse Soorten
KO`s:      Koninklijke onderscheidingen
KRW:      Kaderrichtlijn Water
KPvV:      Kennisplatform Verkeer en Vervoer
KvW:      Kansen voor West
LAB:      Lelystad Airport Businesspark
LG:      Landelijk gemiddelde
LNV:      Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit
MAAS:      Mobility as a Service
MAB:      Meerjaren Aanpak Bedrijfsvoering
MBVI:      Meerjarenprogramma Beheer en Onderhoud Vervangingsinvesteringen Infrastructuur
MC:      Monte Carlo
MGA:      Mutual Gains Approach
MIPOV:      Model Informatieprofiel Openbaar Vervoer
MITC:      Mobiliteit en Infrastructuur Test Centrum
MJOP:      Meerjaren Onderhoudsplan Provinciehuis
MKB:      Midden- en Kleinbedrijf
MRA:      Metropoolregio Amsterdam
MRA-E:      MRA Elektrisch
MRB:      Motorrijtuigenbelasting
MSNF:      Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland
MTR:      Midterm review
MW:      Megawatt
NBA:      Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants
NDW:      Nationale Databank Wegverkeersgegevens
NJO:      Niet-jaarlijks onderhoud
NIE:      Natuurinclusieve energietransitie
NLE:      Nieuw Land Erfgoedcentrum
n.n.b.:      Nog niet bekend
n.b.:      Niet bepaald
NNN:      Natuurnetwerk Nederland
NS:      Nederlandse Spoorwegen
NSL:      Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit
NSP:      Nationaal Strategisch Plan
NV:      Naamloze Vennootschap
OFGV:       Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek
OMALA:      Ontwikkelingsmaatschappij Airport Lelystad Almere
OMFL:      Ontwikkelingsmaatschappij Flevoland
OV:      Openbaar Vervoer
OV-SAAL:   Openbaar Vervoer Schiphol-Amsterdam-Almere-Lelystad
P&C:      Planning & Control
P&O:      Personeel en Organisatie
PAS:      Programmatische Aanpak Stikstof
PJ:      Petajoule
p-MIRT:      Provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport
PMR:      Programma Mobiliteit en Ruimte
PN:      Perspectiefnota
POB:      Persoonlijk Ontwikkelbudget
PoC-fonds:   Proof of Concept Fonds
POP3:      Plattelandsontwikkelingsprogramma 3
PS:      Provinciale Staten
RDW:      Rijksdienst voor het Wegverkeer
RES:      Regionale Energiestrategie
RHC HFA:   Regionaal Historisch Centrum Het Flevolands Archief
RIEC:      Regionaal Informatie en Expertisecentrum
RMP:      Regionaal Mobiliteitsprogramma
ROM:      Regionale Ontwikkelingsmaatschappij
RRAAM:      Rijk-Regioprogramma Amsterdam, Almere, Markermeer
RRK:      Randstedelijke Rekenkamer
Ruddo:      Regeling uitzetting derivaten decentrale overheden
RVB:      Rijksvastgoedbedrijf
SAF:      Strategische Agenda Flevoland
SBAB:      Samen Bouwen aan Bereikbaarheid
SBA:      Stedelijke bereikbaarheid Almere
SBB:      Staatsbosbeheer
SKBN:      Stichting Kennisalliantie Bedrijventerreinen Nederland
SMWF:      Samen Maken We Flevoland
SPV:      Strategisch Plan Verkeersveiligheid
SRE:      Schiphol Real Estate
SUP`s:      Strategische uitvoeringsprogramma’s
TBES:      Toekomst Bestendig Ecologisch Systeem
TBO’s:      Terreinbeherende organisaties
TMI:      Technologische MKB Innovatieregeling
TWh:      Terawattuur
UP:      (college) Uitvoeringsprogramma
UvW:      Unie van Waterschappen
VNG:      Vereniging van Nederlandse Gemeenten
VTH:      Vergunning, toezicht en handhaving
VRN:      Voortgangsrapportage Natuur
Fido:      Wet Financiering decentrale overheden
Woo:      Wet open overheid
Wob:      Wet openbaarheid van bestuur
ZZL:      Zuiderzeelijngelden

A. Verwerking Perspectiefnota 2027-2030

B. Overzicht reserves en voorzieningen

C. Specificatie van de verdeling van de lasten en baten over de taakvelden

D. Specificatie van incidentele baten en lasten

E. Afkortingenlijst